Abecadło Finansów Osobistych

Tematyka bloga

2010-09-03T10:15:00.000+02:00

Z dotychczasowych doświadczeń wyciągnąłem taki wniosek dotyczący blogów o finansach osobistych i inwestowaniu. Trudno stworzyć i utrzymać blog, który byłby równie dobry (poczytny?) wśród osób zainteresowanych inwestycjami jak i finansami osobistymi/oszczędzaniem. Być może oszczędzających nużą częste artykuły o analizie sytuacji konkretnych spółek z GPW i odwrotnie inwestorzy nie bardzo chcą czytać kolejnego już zestawienia najlepszych lokat.

Powyższy akapit jest nieco przekoloryzowany bo inwestorzy co jakiś czas potrzebują informacji o dobrej lokacie jak i oszczędzający chcą poczytać o spółkach. Rzecz w tym, by proporcje podawanych na blogu informacji odpowiadały preferencjom do lokowania kapitału tu i teraz. Mało jest osób, które czytają o akcjach a chcą w nie ulokować środki powiedzmy za rok i podobnie niewielu sprawdza oprocentowanie lokat czy najlepsze konta bankowe, jeśli temat nie jest pilny.

Dlatego jest lepiej prowadzić stronę, na której podawane informacje są specyficzne, nie dublują się z innymi blogami. Jeśli ktoś napisał dobry artykuł na dany temat na innej stronie, to zamiast pisać o tym samym, lepiej się specjalizować i szukać niszy. Często z tego powodu pomijam opisywanie ciekawych ofert np. kont czy lokat, wspominam jedynie o tym. np w shoutboxie i podaję odpowiedni link. O tych tematach jest bowiem "głośno".

Planuję częściej pisać posty zawierające linki od innych stron, gdzie znalazłem coś ciekawego. Dotychczasowe wpisy o inwestowaniu w akcje, instrumenty pochodne i waluty będę oczywiście kontynuował jako swoją specjalizację.

Zapraszam też do wzięcia udziału w ankiecie zamieszczonej po prawej stronie bloga. Pomoże ona dopracować jego treść.

Następny wpis będzie zawierał propozycje inwestycyjne na najbliższe miesiące.

Podsumowanie sierpnia 2010

2010-09-01T10:56:00.000+02:00

W minionym miesiącu zamykałem pozycje na akcjach by zebrane środki wpłacić na mieszkanie. Tauron Polska Energia sprzedałem po 5,12 zł ze stratą 0,2% po około 40 dniach trzymania akcji (i około 2 tygodni przed wzrostem kursu do 5,35 zł) oraz 70% LC Corp po 1,47 zł w dniach 19-24 sierpnia.

Nie były to niestety dobre ceny ale w tym okresie trudno było o wyższe. LC Corp jak na złość zaczął i to solidnie rosnąć wczoraj, 31 sierpnia - kilka godzin po publikacji raportu półrocznego. Było to jak na ironię, dzień po ostatecznej dacie na wpłatę transzy za mieszkanie. Tego też dnia sprzedałem pozostający pakiet akcji LCC po 1,62 zł po zwyżce o około 10% i notując 1% zysku licząc od ceny zakupu. Pozyskane środki przeznaczę na kolejną transzę mieszkaniową, której termin wypada 15 października a pozostałą część reinwestuję.

W sumie dzięki zyskom z opcji short call na miedź, USDPLN i złoto oraz uzyskaniu średniej ceny sprzedaży akcji LCC na poziomie 1,53 zł (wobec kursu 1,47 zł w dniu 31 lipca), miesiąc do miesiąca portfel zanotował zysk inwestycyjny w wysokości 2,1% przy wahaniach stopy zwrotu w trakcie miesiąca od -0,1% do 2,1% w dniu 31 sierpnia. Od początku roku stopa zwrotu z inwestycji wyniosła +16,4%. Średnioterminowo rzecz biorąc, moment na spieniężenie był więc dość dobry.

Z płynnych aktywów inwestycyjnych zostaną mi tym samym akcje TU Europa, depozyt zabezpieczający opcje short call oraz część gotówki ze sprzedaży LC Corp. Złożyłem już zlecenie na odkupienie pakietu LCC po niższej cenie. Myślę jednak, czy nie przerzucić tych środków na platformę opcyjną - tutaj przy większym ryzyku można zwiększyć stopę zwrotu.

Tak czy inaczej, 27 września wygasa opcja na miedź i tym samym zwolni się dość depozytu, by zaangażować się w inną pozycję. Z wartości obecnie trzymanych opcji short call nie zostało prawie nic, poza wyceną spreadu.

A w co Twoim zdaniem warto teraz inwestować?

Strategia "ziarnko do ziarnka" czyli o rabatach i bonusach słów kilka

2010-08-27T10:41:00.001+02:00

Znacie na pewno przysłowie "ziarnko do ziarnka, a zbierze się miarka". Duże ilości składają się z małych ilości. Jeśli nie można zebrać dużo to można zebrać mało i kontynuować zbieranie gdzie się da i jak długo się da, by w końcu dojść do przysłowiowej "miarki".

Taka strategia jest kamieniem węgielnym wielu osób oszczędnych i inwestorów. Zakłada zwracanie uwagi nawet na drobne oszczędności i drobne przychody, które jeśli można powtarzać codziennie, przełożą się na spory kapitał (korzyści). Przykład oszczędności opisał inwestor Cheed na swoim blogu, wyjaśniając jak można w sieci Play zyskać około 60 zł na rozmowy dzięki przeniesieniu do nich swojego numeru telefonu.

Poniżej opiszę listę znanych mi programów klubowych, partnerskich i lojalnościowych, dzięki którym można regularnie tworzyć korzyści:

Zbieranie punktów

1. 5Plus - zbierasz punkty za opłacanie faktur / doładowania telefonu w sieci Plus GSM, regulowanie płatności poprzez polecenie zapłaty, staż w sieci a nawet dostajesz punkty na swoje urodziny. Punkty można wydawać na różne gadżety a z bardziej przydatnych, np. doładowania prepaid kart sieci Plus, prenumeraty czasopism dla pań i panów, bony zakupowe do Empiku czy salonów APART. Plus programu jest taki, że po zapisaniu się nie musisz robić zupełnie nic, punkty same się dodają do konta. Po 1-3 latach zależnie od wydatków, możesz mieć na roczną prenumeratę albo na nabycie książek kartą zakupową Empiku za 300 zł (co sam planuję zrobić).

2. Payback - punkty dostajesz za zakupy w sieci Real, za złotówki wydane na opłacanie rachunków w sieci Orange i TP SA, wydatki w sieci Jysk i u wielu innych partnerów. Punkty za wydatki telekomunikacyjne po rejestracji karty Payback "zbierają się same" a przy zakupach w sklepach kartę trzeba okazywać za każdym razem. Punkty są niestety niewiele warte, więc trzeba długo zbierać by mieć na coś sensownego. Co jakiś czas natomiast przychodzą pocztą różne kupony na zniżki i czy dodatkowe punkty i wtedy już można oszczędzić przy jednorazowych zakupach do kilkudziesięciu procent.

3. Premium Club - wśród partnerów są Link4 (ubezpieczenia) i Statoil. Karta się głównie przydaje jeśli na tej stacji tankujemy i co jakiś czas robimy zakupy. Kiedyś partnerem było też KFC i wtedy założyłem kartę. Teraz jej praktycznie nie używam. Katalog nagród jest bardzo szeroki, w tym jest wiele przedmiotów "droższych" które analogicznie wymagają wielu punktów a więc wielu tankowań.

4. Tesco Clubcard - zbierasz punkty za zakupy w Tesco. Dostajesz też kupony na znacznie tańsze zakupy np. kosmetyków czy żywności. Przy kasie za każdym razem trzeba okazać kartę. Co około kwartał dostajesz równowartość punktów w postaci bonów zakupowych w wykorzystania w Tesco. Punkty zbierają się dość wolno, można po 3 miesiącach dostać np. bony za 3-6 złotych mimo że się kilka razy w tygodniu robiło zakupy w Tesco.

5. Partnerskie karty kredytowe - np. Citibank Plus umożliwia zbieranie punktów 5Plus dzięki wykonywaniu nią zakupów a BZ WBK Payback analogicznie przyspiesza gromadzenie punktów Payback. Z kolei karta Rossmann mBank daje 5% na zakupy w wymienionej drogerii. Karta Citibank LOT umożliwia szybsze zbieranie punktów Miles&More a do tego daje rabat na bilety LOTu.

Niestety utrzymanie każdej z tych kart kosztuje kilkadziesiąt złotych rocznie, co w większości przypadków dewaluuje uzyskiwane korzyści. Tutaj tym bardziej trzeba przeliczyć, czy jest sens je zakładać. Korzyści muszą przewyższać kilkakrotnie koszty utrzymania karty. Druga opcja to wynegocjować, by opłata za kartę nie była w ogóle pobierana ale to się zdarzy pewnie tylko, jeśli wykonujemy ją zakupy za naprawdę duże kwoty.

Zbieranie zniżek

1. Karta rabatowa pralni chemicznej (Panda?) - pralnia jest często w galeriach handlowych. Płaci się za kartę 10 zł ale uzyskuje 10% "dożywotniego" rabatu na usługi. Można wyrobić przy pierwszej okazji jak trzeba oddać do prania chemicznego np. garnitur albo zimowy płaszcz. Możliwe że inne pralnie mają podobne programy.

2. Karty absolwenta. Większe uniwersytety (generalnie wyższe uczelnie) potrafią mieć dość rozbudowaną sieć kontaktów z lokalnymi firmami usługowymi. Sam kończąc Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, wyrobiłem taką kartę (bezpłatnie). Mam dzięki temu prawo do wstępu na niektóre koncerty (itp. wydarzenia kulturalne) ze zniżką na prawach studenta. Podobnie mogę kupować w niektórych księgarniach książki z rabatem albo korzystać ze zniżką z usług np. fryzjerskich.

3. Karta członkowska Stowarzyszenia inwestorów Indywidualnych. Pisałem o niej wcześniej tutaj. Członkostwa kosztuje od 60 zł (do 26. roku życia) do 90 zł rocznie. Ilość zniżek jest szeroka. Należy skalkulować, czy się członkostwo nam opłaca. Jeśli mamy płatny rachunek maklerski (np. 50 zł rocznie) i prowizję od transakcji na akcjach (np. 0,39%) to dzięki karcie SII możemy oszczędzić na opłatach znacznie więcej niż wynosi składka. Do tego możemy uczestniczyć bezpłatnie w spotkaniach SII lub dostaniemy rabat. Otrzymujemy też pocztą bezpłatny kwartalnik Akcjonariusz. Warto pomyśleć i SII, jeśli aktywnie działamy na giełdzie.

Powyżej opisałem tylko kilka przykładów najbardziej mi bliskich. A Ty z jakich programów lojalnościowych (kart rabatowych) korzystasz i jakie możesz polecić?

Jaka premia za ryzyko i nasz wysiłek?

2010-08-26T01:23:00.004+02:00

Komentarz Czytelnika Cashflow88 do ostatniego artykułu zmotywował mnie do opisania, w jaki sposób oceniam, czy warto posiadać w danym okresie w portfelu inwestycyjnym głównie akcje, instrumenty pochodne, surowce czy głównie oprocentowaną gotówkę na lokatach lub rachunkach.

Wszystko generalnie rozchodzi się o premię za ryzyko i kwotę tzw. wolną od ryzyka. Jeśli za bez ryzyka uznam oprocentowanie depozytów bankowych, to aby był sens lokować w akcje czy inne bardziej ryzykowne instrumenty, musi z ich posiadania wyniknąć widocznie więcej korzyści niż równowartość gwarantowanych odsetek bankowych.

W przypadku dowolnych instrumentów, proces inwestycyjny u inwestora fundamentalnego przebiega mniej więcej tak, że ustalana jest wartość godziwa (docelowa) a różnica od ceny bieżącej stanowi o potencjale wzrostu lub spadku. Należy też założyć jak najbardziej realistycznie, w jakim okresie ceny docelowe mają szanse zostać osiągnięte.

Następnie trzeba rozłożyć potencjał wzrostu na ten okres realizacji prognozy. Jeśli potencjał wynosi 50% a planowany okres na wzrost wartości to 3 lata, to będzie to około 14% rocznie. Taki jest potencjał średniorocznego zysku.

Teraz czas na kalkulację kwoty wolnej od ryzyka. Alior Bank niedawno poinformował o wprowadzeniu lokaty na 5,8% na 2 lata z dzienną kapitalizacją, co oznacza że przy zakładaniu dowolnej liczby lokat po maksimum 14-15 tys. zł, nie będzie trzeba płacić podatku Belki. Oprocentowanie ubruttowione wyniesie 7,59%. Jeśli założymy, że w III roku założymy podobną lokatę, to w wysokości 7,59% rocznie można ustalić zysk wolny od ryzyka.

Teraz czas zdać sobie sprawę, jakiej premii należy szukać by podjąć ryzyko inwestycyjne. Sam wymagam co najmniej 2% premii za fatygę. Inaczej szkoda mojego czasu i wysiłków. Zatem w tej chwili, by zainwestować w cokolwiek poza najlepszymi lokatami, kalkulowany realny zysk musi być wyższy niż 9,59%.

Na tym nie koniec. Przecież przez te 3 lata dana inwestycja może nie przynieść takiego zysku jak oczekujemy. Trzeba oszacować ryzyko osiągnięcia niższego wyniku i wymagać dodatkowej premii za podjęcie inwestycji. Do tego można też skalkulować szansę na osiągnięcie wyższego wyniku lub tego samego ale wcześniej. Kumulując wpływ tych czynników, możemy żądać np. 2% ekstra za podjęcie ryzyk inwestycyjnych.

W sumie minimalna stopa zwrotu kwalifikująca do wejścia w inwestycję, rośnie nam do 11,59% rocznie. Jeśli sądzimy, że na danym instrumencie można zarobić średniorocznie przez dany okres np. 14%, to kwalifikuje się on do wprowadzenia do naszej listy inwestycyjnej. Nie oznacza to jednak, że mamy automatycznie wchodzić w dany instrument. Lepiej jeszcze raz skalkulować ryzyko, upewnić się i dopiero wtedy zdecydować.

Aktualności z portfela

2010-08-24T17:03:00.000+02:00

W portfelu inwestycyjnym mam teraz akcje dwóch spółek z GPW: LC Corp (13% portfela) i TU Europy (24%). Pozycję LCC zmniejszyłem w tym miesiącu z 37% z racji innych wydatków inwestycyjnych. Uznałem że z dwojga złego lepiej nie redukować Europy bo ma lepsze wyniki operacyjne a planowana emisja akcji może w miarę szybko pozwolić zrealizować potencjał zysku.

Kurs obu firm porusza się w trendzie bocznym, w przypadku LCC od około roku a ERP od kilku już lat. W tym czasie (1-2 lat) sytuacja obu firm, jak i ta na GPW, się poprawiła i w każdym momencie może moim zdaniem pojawić się wybicie kursu z trendu bocznego. Teoretycznie, im dłuższa konsolidacja, tym większe może być wybicie.

Moją strategią jest kupowanie, o ile to możliwe w momencie, kiedy kurs zachowuje się spokojnie (trend boczny) albo jest w korekcie, tak że można nabyć akcje w cenie kilkumiesięcznych minimów. Tak też zrobiłem z Europą (średnia cena wejścia 122,25 zł), nieco słabiej poszło z LCC (cena wejścia 1,60 zł). Obie spółki są, jak sądzę, dobrą inwestycją w długim terminie.

LC Corp jest ciekawy z racji:

- trzymania kosztów stałych (zarządu) w ryzach i ich redukcji w gorszych czasach

- wysokiej marży na sprzedaży mieszkań (idzie w zyskowność a nie w ilość, jak np. Gant); też dzięki temu ma relatywnie mniejsze zapotrzebowanie na kapitał obrotowy w relacji do zysków

- w porównaniu do innych spółek z branży jest dobrze zarządzany

- posiada niskie zadłużenie w stosunku do wielkości kapitału własnego, ok. 20-30%, co zmniejsza ryzyko operacyjne; np. w 2009 roku, kiedy banki nie chciały kredytować deweloperów, LCC budował głównie za środki własne i wpłaty klientów - jak deweloper ma niskie zadłużenie i jest godny zaufania, to klienci są bardziej skłonni do wpłat transz już na wczesnym etapie budowy

- od debiutu spółki na GPW nie było większej emisji akcji, dzięki czemu nie uległy rozwodnieniu ani kapitałów ani potencjalnych zysków na akcję; można przypuszczać że w średnim terminie także nie dojdzie do emisji (negatywne przykłady emisji były m.in. w Gancie i Polnordzie)

Minus LCC to głównie:

- drogo kupionych kilka działek w szczycie boomu, na których pewnie powstaną projekty z około zerową marżą. Dlatego nie ma co się spodziewać w najbliższym roku wysokich zysków operacyjnych

- spółką ostatnio nie interesują się więksi gracze, więc kurs jest w marazmie, zachowuje się gorzej niż indeksy

Z kolej plusy TU Europy to:

- utrzymujący się wysoki zwrot z kapitałów własnych umożliwił w ostatnich latach coroczny dwucyfrowy wzrost zysku na akcję. Zysk był głównie akumulowany w spółce. Na rok 2010 wskaźnik Cena/Zysk można prognozować na 8, przy cenie akcji ok. 125 zł. Tak dynamiczny rozwój działalności operacyjnej w końcu się przełoży na wzrost kursu.

- możliwe że do końca roku spółka przeprowadzi emisję akcji, 20% nowych akcji z przeznaczeniem kapitału na rozwój; 20% starych akcji sprzeda Getin Noble Bank. Zwiększenie free float powinno aktywować zainteresowanie funduszy. Jeśli wycena wskaźnikowa TU Europy ma się zbliżyć do wyceny PZU, to jest szansa na cenę za akcję ERP około 170-190 zł. Możliwy jest też wyskok kursu przed lub w trakcie przeprowadzania emisji.

Minusy ERP:

- przeprowadzenie emisji akcji może się odwlec i możliwe, że przez długi czas kurs ani drgnie pomimo dobrych wyników finansowych spółki

- płynność akcji spółki jest niewielka, przez co trudno nabyć (i sprzedać) pakiet akcji większy niż kilkaset sztuk (równowartość kilkadziesiąt tys. złotych) bez znaczącej zmiany kursu.

Teraz i w perspektywie ok. 1,5 roku nie będę pewnie miał większych środków na włożenie w akcje, poza tymi, które już ulokowałem. Natomiast to, co ulokowałem, mogę trzymać bez wycofywania bardzo długo. Zastosuję więc strategię "kup i trzymaj", z bierzącymi cenami docelowymi: LCC ok. 2 zł a ERP ok. 180 zł. Daje to około 40% potencjału wzrostu w wypadku każdej ze spółek, co uważam za wystarczającą konkurencję dla depozytu bankowego, oprocentowanego maksymalnie na poziomie ok. 7% brutto rocznie. Jednocześnie zakładam, że wzrost kursu LCC i ERP nastąpi w najdalej 2 lata od teraz.

Pochodne

Ceny posiadanych przeze mnie opcji short call, na USDPLN, złoto i miedź, spadły prawie do zera i czekam do wygaśnięcia by zwolnić środki z depozytów i nie płacić za spread opcyjny. Opcja na miedź wygasa na koniec września a na pozostałe instrumenty na początku listopada. Uzyskane środki prawdopodobnie ulokuję w inne opcje short call albo short put. Jeśli będzie wysoki kurs to możliwe, że częściowo otworzę krótką pozycję na EURRON (zarabianie na dodatnich swapach). Pochodne powinny zapewnić mi w miarę regularne zyski w obliczu nieprzewidywalności zachowań kursów akcji w średnim terminie.

Gdzie zmierzają indeksy w średnim terminie?

Przychylam się do scenariusza wahań indeksu WIG20 między 2200 a 2600 w perspektywie do końca tego roku. Do tego przekonały mnie m.in. sierpniowy raport miesięczny DI BRE i ostatnie analizy na blogu Wojciecha Białka.

Bezsens wieku emerytalnego

2010-08-18T10:16:00.000+02:00

System emerytalny - drugi "Matrix"?

Jesteśmy świadkami dyskusji o potrzebie wydłużenia systemowo ustalanego wieku emerytalnego. Problem ten dotyka tak Polskę jak i inne kraje "rozwiniętego" świata. Przyczyną są oczywiście pieniądze a raczej ich deficyt. Ta z kolei jest wywołana nieefektywnością obecnego mechanizmu emerytalnego i państw w ogóle. Do tego dochodzi konieczność obsługi długów zaciąganych głównie przez ostatnie 20 lat (objaw słabości systemu). Na to nałożył się trend demograficzny wydłużającego się średniego okresu życia.

W tym świetle, zastanawiam się, czy postawienie jednoznacznej granicy, kiedy wszyscy przechodzą na emeryturę ma sens. Przecież każdy chce przejść na emeryturę, kiedy jeszcze będzie w stanie coś ciekawego zrobić z czasem wolnym: pojechać na wycieczkę w góry, popływać w morzu lub chociaż na przejażdżkę rowerem a nie w wieku, w którym główną rozrywką są spacery z chodzikiem do ławki przed blokiem i z powrotem.

Jest coraz bardziej czytelne, że poleganie na systemie, zostawia nas z przysłowiową ręką w nocniku. Pracujemy, płacimy podatki na różne ubezpieczenia i nietylko. Przerwanie tego ciągu następuje dopiero, kiedy jesteśmy niezdolni do pracy i często niezdolni do wypoczynku.

Czy wyjść z "Matrixa"?

Sterowanie zachowaniami społeczeństwa przez państwo kieruje nas jako jednostki na manowce. Nie ma sensu czekać do ukończenia 65, 67 czy 70 lat by przejść na emeryturę i porzucić aktywność zawodową. Wręcz sądzę, że czekanie tak długo jest dla nas szkodliwe.

Dlatego może lepiej pracować coraz mniej (i coraz lżej) już od momentu, kiedy pierwszą połowę życia mamy za sobą? Niech to będzie wiek 40 lat. To dobry moment by zacząć spędzać coraz więcej czasu na rozrywkach dla ciała, ducha, tym czym chcemy się zająć, a coraz mniej na pracy, która też nas absorbuje ale niekoniecznie wyzwala pozytywne emocje.

Wiek 40 lat przypada też na okres, kiedy mogą ujawniać się symptomy pogarszania się stanu zdrowia. Pracując mniej a spędzając więcej czasu np. na łonie natury, odpoczynku psychicznym, możemy zabezpieczyć to zdrowie na dłużej. Możemy razem z żoną (mężem, dziećmi, przyjaciółmi, sąsiadami itp.) jeździć na wycieczki, biwaki itp. szeroko rozumiana integracja z tymi, z którymi chcemy być razem.

Kiedy i jak działać?

Jak z każdym działaniem, im wcześniej zaplanujemy jakie kroki i kiedy podjąć, tym lepiej. Jeśli już jesteśmy tuż przed czy po 40-stce, mamy na tyle czasu, by zmienić trajektorię na zbliżoną do wyżej opisanej. W najlepszej sytuacji będziemy jednak, jeśli jesteśmy uczniem szkoły średniej lub studentem. Wtedy całe nasze życia zawodowe mamy przed sobą i możemy całościowo pokierować naszym życiem dla osiągnięcia wyżej opisanego efektu.

Minus wyjścia z "Matrixa" emerytalnego jest taki, że tu i teraz musimy zacząć myśleć i działać na rzecz często odległej przyszłości. Musimy sobie uświadomić jak źle będzie jeśli nic nie zrobimy i nie przejmiemy na siebie brzemienia zadbania o przyszłość.

Od razu nie zobaczymy owoców a tylko dodatkowe nakłady pracy. Zakładając, że zaczynamy od finansowego zera, mamy tylko około 15-20 lat pracy, by uzbierać dość majątku, wiedzy i doświadczenia zawodowego by w okresie od 40 do powiedzmy 55-60 roku życia móc pozwolić sobie na coraz lżejszą pracę i jednocześnie nie czuć zagrożenia bezrobociem. Jednocześni majątek pozwoli nam fajnie żyć na stuprocentowej emeryturze już w wieku 55-60 lat.

A jak Ty sobie wyobrażasz swoje życie? Czy wiesz jak zadbać o przyszłość? Czy robisz coś, co zapewni Tobie szczęście?

Czy cenisz bezpieczeństwo?

2010-08-17T15:27:00.001+02:00

Bezpieczeństwo jest uczuciem, które dociera do świadomości w zasadzie tylko dzięki istnieniu zagrożeń. Stracić można zdrowie, pracę, oszczędności a nawet życie. Wartość każdego z wymienionych jest największa w naszych oczach im nas mniej dzieli od ich utraty. Może dlatego niektórzy lubią sporty ekstremalne jak wspinaczkę czy skoki na bungee, bo wtedy czują że żyją.

Teraz przełóżmy to na sprawy dnia codziennego i związane z finansami osobistymi. To one w znacznej mierze warunkują nasz poziom bezpieczeństwa względem utrzymania zdrowia fizycznego i psychicznego, posiadania pracy, tworzenia szczęśliwej rodziny dzięki zapewnieniu materialnych warunków do rozwoju.

Tak więc bezpieczeństwo jest bardzo ważne. Czy oznacza to, że zamożni ludzie czują się bezpieczniejsi niż biedni? Generalnie zapewne tak, ale są różne przypadki. Czy bezpieczniej będzie czuła się rodzina wydająca miesięcznie 3.000 zł i mająca 60.000 oszczędności czy ta wydająca 20.000 zł i mająca 100.000 zł oszczędności?

Zmierzam do tego, że bezpieczeństwo jest czymś względnym i inne są kwoty potrzebne by zapewnić poczucie bezpieczeństwa. Jednym z głównych czynników jest tu poziom naszych wydatków. Im one większe, tym większych środków potrzebujemy mieć w rezerwie, powiedzmy na takim "funduszu utraty źródła dochodu".

Druga kwestia to planowanie większych wydatków, które pojawiają się systematycznie w naszym życiu, jak np. urlop, zakupy sprzętów AGD czy komputerów. Na takie cele też lepiej mieć fundusz i zacząć na niego wpłacać już teraz, tak by zebrać wystarczające środki do czasu, jak coś trzeba będzie wymienić lub jak przyjdzie termin planowanego wypoczynku.

Trzeci ważny fundusz dotyczy naszego zdrowia. Co prawda płacimy spore kwoty na ubezpieczenie zdrowotne ale jak przychodzi co do czego, to trzeba nieraz czekać kilka miesięcy by dostać się na należne nam badanie lub zabieg. Znam przypadki osób, u których w trakcie oczekiwania, stan zdrowia się znacząco pogorszył. Dlatego, jeśli sytuacja wymaga by leczenie rozpocząć natychmiast, lepiej wyłożyć pieniądze z naszego prywatnego funduszu zdrowia i leczyć się prywatnie. Te środki także należy zacząć zbierać możliwie najwcześniej i wydawać oczywiście lepiej na profilaktykę niż na leczenie.

Podsumowując, bezpieczeństwo wiąże się z planowaniem przyszłości, w tym przypadku z planowaniem naszych finansów w horyzoncie do kilkudziesięciu lat naprzód. Podejmujemy czasem drobne działania tu i teraz, które razem tworzą coś bardzo wartościowego i często niemożliwego do osiągnięcia w krótkim czasie.

Gaz ziemny - paliwo ekologiczne

2009-08-05T08:22:00.020+02:00

Czym jest gaz ziemny?

Gaz ziemny jest jednym z trzech głównych kopalin energetycznych, obok ropy naftowej i węgla. To czym, zwykło się nazywać gazem, różni się jednak znacznie między sobą. Dla przykładu, gaz tankowany do samochodów (LPG) zawiera inne proporcje składników, niż ten, którym ogrzewamy dom (np. gaz zaazotowany). LPG to gaz skroplony, zawierający standardowo ok. 60% propanu i 40% butanu. Gaz używany w domach, np. do ogrzewania, to gaz w postaci lotnej, zawierający do nawet 27% azotu i tylko 71% metanolu, plus dwutlenek węgla i inne zanieczyszczenia - do 1%. Skład gazu jest więc modyfikowany przez człowieka, zależnie od pożądanych właściwości i przechowywany w różnych stanach skupienia.

Naturalny skład gazu ziemnego to przede wszystkim metan (70-90%), etan, propan, butan (razem do 20%) i dwutlenek węgla (do 8%). Inne, rzadsze gazy, mogą stanowić do 10% składu.

Gaz jest po wydobyciu wstępnie oczyszczany z pary wodnej, drobinek piasku i siarkowodoru. Można też oddzielać poszczególne gazy palne od siebie, np. propan czy butan. Dalej gaz jest transportowany przez sieć rurociągów z miejsc wydobycia lub przeładunku, do miejsc dalszego przeładunku lub zużycia.

Gaz ziemny można mierzyć objętościowo: w metrach sześciennych lub stopach sześciennych, jakie zajmuje przy standardowym ciśnieniu przechowywania i zależnie od systemu metrycznego danego kraju. Jako źródło energii, gaz jest mierzony w tzw. Btu (ang. British thermal units czyli brytyjskie jednostki termiczne). 1 Btu to ilość gazu, potrzebna do podgrzania 1 funta wody (ok. 454 ml) o 1 stopień Fahrenheita.

1 Btu jest zatem bardzo niewielką jednostką. Dlatego w celach sprzedaży, gaz jest ujmowany w jednostki rzędu równowartość 100 tys. Btu co jest odpowiednikiem ok. 97 stóp sześciennych gazu.

Historia wykorzystania przez człowieka

W początkowym okresie formowania cywilizacji, człowiek nie wiedział czym jest i jak można zastosować gaz ziemny. Na przykład w okresie przed naszą erą, w miejscach gdzie gaz wydostawał się na powierzchnię i płonął, budowano świątynie i czczono, jak uważano, wydobywający się nieustannie z głębi ziemi ogień. Gaz mógł też być przyczyną kataklizmów, kiedy wskutek trzęsienia ziemi, wydobywał się razem z dwutlenkiem węgla na powierzchnie i powodował śmierć przez masowe uduszenie ludzi i zwierząt.

Gaz w sposób masowy i komercyjny, pierwszy raz wykorzystała Wielka Brytania, kiedy około 1795 roku rozpoczęto stosowanie go do oświetlania domów i ulic. Był to jednak gaz produkowany z węgla a nie naturalny gaz ziemny. W połowie XIX wieku w USA, rozpoczęto tworzyć szyby do wydobywania gazu spod powierzchni. Wówczas wykorzystywane złoża znajdowały się często zaledwie kilkadziesiąt metrów pod powierzchnią.

Barierą, jaką w tamtych czasach napotkało upowszechnienie gazu, był brak odpowiedniej sieci gazociągów i technologii ich budowy, które mogłyby transportować ten surowiec na znaczne odległości. Problem ten, nie został na większą skalę rozwiązany, aż do lat '60 XX wieku, kiedy to rozpoczęto budowę sytemu gazociągów pokrywającego USA czy łączącego złoża gazu z głębi Rosji i kraje Europy Środkowej i Wschodniej. Gazociągi są rozbudowywane po dziś dzień, jako że złoża gazu są dobrą alternatywą dla węgla czy ropy naftowej.

Zasoby gazu ziemnego

Na świecie, wbrew dość powszechnym przekonaniom, istnieje obfitość zasobów gazu. Gaz, podobnie jak inne surowce kopalne, odnawia jednak swoje zasoby bardzo powoli i trwa to nawet miliony lat. Dlatego wskutek eksploatacji, rzeczywistych zasobów gazu ubywa.

Jako że surowiec ten został na tak masową skalę zastosowany później niż węgiel czy ropa, jego zasoby o opłacalnym wydobyciu są nadal spore. Wg danych z 2006 roku, na świecie istnieją zbadane zasoby 185 bilionów metrów sześciennych gazu, z czego 30% znajduje się w Rosji, 15% w Iranie a 9% w Katarze. Inne kraje posiadające znaczne złoża gazu to pozostałe państwa leżące nad Zatoką Perską, w północnej części Afryki, Ameryki Południowej oraz USA.

Zużycie gazu na świecie w 2008 r. wyniosło ok. 3 bln metrów sześciennych. Oznacza to, że zakładając stabilne zużycie, odkrytych zasobów gazu wystarczy na jeszcze 61 lat. Co roku odkrywane są jednak nowe złoża gazu, które nietylko pokrywają zużycie danego roku, ale także zwiększają wielkość jeszcze nie wydobytych złóż.

Dla przykładu, w roku 2001 światowe zbadane zasoby, były szacowane na 154 mld m3. Przez siedem lat, do 2008 roku, zużyto łącznie 19,2 mld m3 gazu a mimo to szacowane zasoby na koniec 2008 roku zwiększyły się o 31 mld m3. Oznacza to, że tempo odkrywania nowych złóż, jest dwukrotnie wyższe, niż poziom corocznego zużycia. Tak więc można szacować, że przez 61 lat faktycznie gazu będzie pod dostatkiem. Pozostaje tu jednak problem progu opłacalności eksploatacji oraz braku stabilności politycznej w regionach, gdzie złoża są największe.

Współczesne wykorzystanie gazu ziemnego

Według danych z 2005 roku, 80-90% konsumowanej na świecie energii, pochodziła ze spalania paliw kopalnych, 23% tej energii - ze spalania gazu ziemnego.

Do najbardziej "energożernych" światowych sektorów, należy szeroko pojęty przemysł i rolnictwo (37% zużycia), transport (20%), gospodarstwa domowe (11%), inne zużycia (5%) oraz koszty przesyłu i produkcji energii (27%).

Na podstawie danych Energy Information Administration (EIA) z 2007 r. a dotyczących USA, gaz ziemny jest wykorzystywany głównie do produkcji energii elektrycznej (30% zużycia), 34% jest używane w przemyśle, rolnictwie i transporcie, 20% w gospodarstwach domowych jako źródło ciepła i przy przygotowywaniu posiłków, 13% konsumuje sektor handlowy. Gaz jest zatem wykorzystywany we wszystkich, najbardziej energochłonnych sektorach i to w proporcjach podobnych do konsumpcji sektorów.

Co to oznacza dla gazu? Prawdopodobnie to, że gaz będzie jeszcze długo potrzebny dla gospodarki. Nawet jeśli zmieni się trend, np. gaz nie będzie wykorzystywany jako paliwo do samochodów, to z pewnością będzie można nadwyżkę wykorzystać w elektrowniach, ciepłowniach czy gospodarstwach domowych.

Gaz, ropa, węgiel a środowisko naturalne

Gaz ziemny, przy produkcji tej samej ilości energii, emituje do atmosfery o 30% mniej dwutlenku węgla niż ropa i 44% mniej niż węgiel. Podobnie emituje ok. 4,5-raza mniej związków azotu, wielokrotnie mniej pyłów, związków siarki i nie emituje rtęci (węgiel i ropa emitują śladowe ilości).

Patrząc w przeszłość, widzimy coraz większą aktywność krajów na polu ochrony środowiska. Zwiększane są nakłady na badania i inwestycje w celu ograniczania emisji zwłaszcza dwutlenku węgla. Dlatego gaz ziemny, ze swoimi korzystnymi właściwościami, jest z pewnością surowcem ze świetlaną przyszłością.

Czy zainwestować (i kiedy)?

Ceny gazu ziemnego na nowojorskiej giełdzie NYMEX spadły od szczytu w czerwcu 2008 z ponad 13 USD do poniżej 4 USD obecnie za 100.000 Btu. Podobna skala spadków dotyczyła ceny baryłki ropy naftowej. Jednak podczas gdy ceny ropy wzrosły od grudniowych dołków o blisko 100%, wzrost cen gazu w tym okresie to tylko ok. 20%. W ten sposób rozszerzyło się niedowartościowanie gazu. Przy obecnych cenach, energia wytworzona ze spalania gazu jest bowiem ok. 3-krotnie tańsza niż wytworzona z ropy. Rynek prędzej czy później powinien zwrócić uwagę na to niedowartościowanie.

Jak zainwestować?

Na polskiej giełdzie niestety nie ma możliwości inwestować w gaz ziemny. Można natomiast znaleźć polskiego brokera, który udostępni nam odpowiednie instrumenty z giełd Europy Zachodniej czy USA.

Takim dealerem jest np. X-Trade Brokers (XTB), w którego ofercie znajdziemy instrument CFD (Contract For Difference), naśladujący ruchem cenowym kontrakty na gaz ziemny z nowojorskiej giełdy NYMEX. Jeden kontrakt na gaz opiewa na ok. 115.000 USD (zależnie od aktualnego kursu gazu). Poprzez XTB, możemy kupić np. 1/20 tego kontraktu i wpłacając depozyt na zaledwie 3% tej 1/20. Oznacza to, że minimalna pozycja opiewa na ok. 17.000 PLN a minimalny depozyt to ok. 500 PLN. Próg "wejścia" został więc znacznie zmniejszony.

Rachunek jest prowadzony bezpłatnie a opłatą dla brokera jest spread czyli różnica między pozycją kupna i sprzedaży. Wynosi on ok. 0,7% wartości transakcji (przy obecnych cenach) .

Opłatą są też punkty swapowe, tzn. opłata naliczana codziennie zależnie od okresu utrzymywania pozycji i wielkości pozycji. W przypadku utrzymywania pozycji na gaz przez miesiąc, punkty swapowe stanowiłyby ok. 0,4% wartości pozycji. Co miesiąc następuje też rolowanie na kontrakt kolejnej serii miesięcznej i tutaj też z reguły występują punkty swapowe, lecz ich ilość nie jest z góry znana a zależy od różnic w cenach kontraktów.

Edycja 17 sierpnia 2010. Dodaję zaktualizowany wykres cen gazu od 2001 roku:

Na rozdrożu...

2010-08-12T16:43:00.002+02:00

Od kilku miesięcy zastanawiam się, jakie będzie wyjście gospodarki polskiej i światowej z narastającego problemu zadłużenia państw. Nie prowadzę profesjonalnych badań ekonomicznych ani nie posiadam wykształcenia akademickiego w tym kierunku. Moje opinie powstają więc poprzez łączenie opinii różnych ekonomistów i obserwatorów rynku na własny sposób.

Do miejsc, które moim zdaniem zawierają najwięcej ciekawych komentarzy, należą: blog Wojciecha Białka, komentarze miesięczne DI BRE Banku, blog Trystero, blog dwagrosze, blog wykresygieldowe i kilkanaście innych stron.

Poniżej opisuję stworzony szkic makroekonomiczny.

Obecnie jesteśmy w fazie ożywienia na świecie, będącego w krajach rozwiniętych ociężałym odbiciem od dna z zeszłego roku. Kraje takie jak Polska i świata rozwijającego się są w lepszej sytuacji, jest silniejsza konsumpcja i większe ożywienie w eksporcie.

Podstawowy problem jest taki, ze sentyment konsumencki w krajach rozwiniętych jest kiepski, dominuje chęć oszczędzania na gorsze czasy i spłaty już zaciągniętych kredytów. Samo w sobie jest to dobre zjawisko ale jest źle odbierane bo nie przyczynia się do wzrostu zysku firm w krótkim terminie i źle rokuje na przyszły eksport z krajów rozwijających się. To z kolei stoi na przeszkodzie wzrostowi dochodów społeczeństwa.

Ta tendencja ograniczania konsumpcji i delewarowania wydaje się na tyle trwała, że trudno jest skłonić ludzi do większych zakupów i wszelkie bodźce w postaci realnie ujemnych stóp procentowych w tym nie pomagają. Banki też nie pożyczają pieniędzy tak łatwo jak kiedyś bo rynek pracy jest słaby i jest duży współczynnik kredytów nie spłacanych w terminie. Dlatego liczą sobie wysokie marże, w porównaniu do poziomu sprzed kryzysu.

Pomimo niskich stóp procentowych, kredyty dla ludności i firm nie są wcale tak tanie. Jedynie zadłużające się kraje rozwinięte korzystają na tym, mając tańsze finansowanie deficytów i emitują coraz więcej obligacji, które są dalej obejmowane często przez fundusze inwestycyjne i banki.

Giełdy w takiej sytuacji, trudno by rosły dużo ponad obecne poziomy. W Polsce indeks WIG20 wzrósł już ponad 100% od dołka z wiosny 2009 roku i zdaje się, że trwające ożywienie jest już w cenach akcji. Na dyskontowanie kolejnych wzrostów zysków nie ma co liczyć bo takie wzrosty mogą nie nastąpić, a wręcz przeciwnie.

Na rynku surowców naturalnych króluje spekulacja zależna od szybko zmieniających się przepływów kapitałów między rynkami i od prognoz makroekonomicznych. Jak światowy wzrost PKB nieco przyspiesza, kapitał napływa na rynek metali przemysłowych czy paliw, powodując nieproporcjonalne wzrosty cen, szybko dyskontując przyspieszanie i spowalnianie wzrostu gospodarki w dłuższym horyzoncie.

Podobnie każdy wzrost inflacji powoduje większe zainteresowanie surowcami, których ceny w długim okresie mogą odzwierciedlić inflację ale z racji na wysoką zmienność, ostatecznie czy będzie zysk czy strata zależy od timingu.

Powszechna znajomość wskaźników wyprzedzających koniunkturę, zaburza znane historycznie reakcje rynków. Wcześniej kulminacja wzrostu giełd wyprzedzała kulminację wzrostu PKB. Teraz giełdy mają ruch w górę za sobą zanim wzrost PKB się w ogóle zacznie. Lepszym danym z gospodarki towarzyszą już spadki przed często dość odległym spowolnieniem.

Projekcje wzrostu czy spadku PKB, wzrostu i spadku inflacji są bardzo często zmieniane i dyskontowane w sposób niemal przypadkowy. Nie ma chyba sposobu stworzyć długoterminowej strategii opierającej się na takich prognozach. Każdy bowiem znaczący gracz na tym rynku tworzy prognozy pod swój portfel inwestycyjny, rekomenduje sprzedawać jak chce kupić i kupować jak sam chce sprzedać.

Jako że trudno mi wskazać, co się stanie na rynku długu, akcji czy surowców w perspektywie kilku lat z powodu przeciwstawnych argumentów, myślę, że rynek pozostanie dość rozchwiany ale ostatecznie za 1-2 lata poziomy indeksów akcyjnych czy surowców, mogą być realnie podobne do obecnych a zakres wahań może wynieść +/-15% od obecnego poziomu.

W takich warunkach nie opłaca się dla większości aktywów stosować strategii kup i trzymaj a raczej spieniężyć inwestycje przy najbliższej kilku-kilkunastoprocentowej zwyżce i trzymać w gotówce. Jednocześnie warto się delewarować, oszczędzać i zmniejszać zobowiązania, tak by w razie długotrwałego marazmu gospodarczego, niższymi ratami od kredytów zrekompensować środowisko spadającej siły nabywczej dochodów netto (efekt niskiej realnej dynamiki płac i wzrostu podatków). Jednocześnie gotówki nie warto mieć za wiele z racji ryzyka inflacji, równowartość kilkuletnich wydatków domowych zupełnie wystarczy.

Odnośnie lokat, jestem sceptyczny co do lokat dłuższych niż 12 miesięcy. Z racji obaw inflacyjnych w Polsce, może dojść do wzrostu stóp procentowych i najlepsze oferty depozytowe będą za rok lepsze niż obecnie, może około 6% netto? (obecnie najlepsza to lokata 12-miesięczna z dzienną kapitalizacją w Open Finance na 5,25% netto).

W dłuższym terminie, powiedzmy 4-7 lat, myślę, że doświadczymy znaczącego wzrostu podatków od tego, co się posiada (nieruchomości, pojazdy), co się zarabia (PIT, ZUS, CIT) i co się wydaje (wyższy VAT już puka do drzwi). Wszystko to wskutek spowolnienia gospodarczego i wzrostu deficytu budżetowego przyczyny bezpośrednie. Najważniejszym, pośrednim powodem, jest brak reformy budżetu i aparatu państwowego by zachęcić obywateli do większej aktywności gospodarczej.

Rządy krajów demokratycznych objawiły się nie tyle skłonnością do tzw. socjału co niegospodarnością i brakiem odpowiedzialności za błędną politykę gospodarczą. Jest to po części skutek tego, że w gospodarce jest coraz więcej polityki państwa. Demokratyczny aparat państwowy i sami obywatele, wypaczyli idee socjału przez tak liczne nadużycia, że można podważać sens wiary w samą ideę. Ideowo sytuacja demokracji modelu zachodniego jest podobna jak komunizmu z czasów schyłku systemu w Europie Środkowo-Wschodniej i ZSRR w latach 80-tych.

Co zatem możemy zrobić? Myślę, że obecne zjawiska gospodarczo-polityczne przyczyniają się do wzrostu rozwarstwienia społecznego, który spowoduje wzrost ilości osób biednych a znaczny spadek tych, którzy są na dorobku czy tworzą zalążek tzw. klasy średniej (dotyczy Polski). W krajach rozwiniętych dojdzie do dalszego pogorszenia poziomu życia osób zarabiających 1-2 krotność minimalnego wynagrodzenia, trudniej będzie też odkładać pieniądze a jakakolwiek praca będzie na wagę złota.

Na takie zjawiska można poradzić poprzez myślenie o przyszłości jak o zimie w świecie natury, kiedy liczy się przetrwanie a o rozwoju (ekonomicznym) nie ma co marzyć. Teraz jest natomiast okres wczesnej jesieni, ostatnia szansa by zebrać ze stołu resztki po obiedzie z minionych lat prosperity. Ci, którzy wykarzą się największą dyscypliną budżetu domowego i gospodarnością, będą mieli w miarę spokojną przyszłość.

Co nas uczy historia

2010-08-04T16:08:00.000+02:00

Jest takie powiedzenie, że na podstawie historii ludzkości można się dowiedzieć, że historia nic ludzi nie nauczyła. Powtarzają, jako zbiorowość, te same błędy.

Można to odnieść do rynków kapitałowych, przywołując dane o bąblach (bańkach) spekulacyjnych z przeszłości. Są one powiązane podobnymi charakterystykami sytuacji rynkowej. Można, szukając chociażby w Google, przywołać ich kształtowanie się i wiele o nich się dowiedzieć. Są to dane powszechnie dostępne i każdy kto ma aktywa (akcje, nieruchomości lub surowce), może się w tym zorientować.

Łatwiejszy dostęp do informacji wcale nie sprawił, jakoby ludzie dzięki swojej wiedzy stali się bardziej ostrożni w inwestycjach. Gros inwestorów czy po prostu posiadaczy aktywów, zachowuje się stadnie i szybko przyjmuje do wiadomości powszechnie powtarzane stwierdzenia, np. takie że dany rynek czekają znaczące wzrosty przez wiele lat. To nieraz stymuluje wzrosty (samospełniająca się przepowiednia) i nawet jeśli ceny odzwierciedlają już wiele lat prosperity, oni wcale nie przestają kupować. Posiadacze aktywów nadal wstrzymują się ze sprzedażą, z ekscytacją obserwując jak ceny rosną.

Kiedy ceny zaczną spadać, wtedy nieraz inwestorzy czekają aż ceny wrócą do poziomu szczytowego, by sprzedać na szczycie. Powtórnie na takie ceny trzeba jednak czekać wiele lat, jako że zaczął się już nieraz wieloletni trend spadkowy (prognozy wieloletnie zmieniają się na gorsze).

Dlatego jako inwestor, który stara się znaleźć własną drogę na kontrolowanym przez bezwładne masy rynku kapitałowym, staram się sceptycznie podchodzić do prognoz skrajnie pozytywnych jak i skrajnie negatywnych. Przeważnie nie daje się kupić aktywów w samym dołku a sprzedać na samym szczycie ale generalnie w sposób stabilniejszy, pozwala zarabiać na inwestycjach niż strategia "kup i trzymaj" w której aktywa są trzymane nawet na przewartościowanym rynku.

Wynik strategii z reagowaniem na przewartościowanie, powinien być często lepszy niż średnia wieloletniej stopy zwrotu np. z funduszy inwestycyjnych, zmian cen indeksów giełdowych, czy zmian cen surowców.

W tej chwili moje oko sceptyka dostrzega, że skala możliwego wzrostu indeksu WIG20 jest ograniczona i nie warto teraz kupować akcji spółek wchodzących w jego skład. Ceny odzwierciedlają znaczną poprawę sytuacji gospodarczej do końca 2011 roku, co wcale nie jest takie pewne. Podobna sytuacja dotyczy prawdopodobnie większości spółek z GPW. Dlatego podtrzymuję opinię, że jeśli inwestować teraz, to bezpośrednio w wybrane (może mniej znane) akcje. Jeśli się na tym nie znamy, lepiej sobie darować giełdę. Na inwestycje poprzez fundusze inwestycyjne jest w tej chwili za późno.

Licząc od bieżących poziomów indeksu WIG20 a może też i WIG, w perspektywie 2-3 lat sądzę, że lepiej wyjdziemy zakładając lokatę w banku. Teraz chyba najwyżej oprocentowana jest lokata roczna z dzienną kapitalizacją w Open Finance na 12 miesięcy na 5,25% netto (porównywalne do niecałych 7% brutto).

Uzyskanie więcej niż 7% w rok z funduszu akcyjnego, licząc od bieżących cen, będzie trudne a przecież należy się jeszcze premia za podjęte ryzyko. By trzymać akcje, przekonałaby mnie perspektywa zarobienia nie mniej jak 10% brutto w rok. To oznacza np. dla WIG20 poziom minimum na ok. 2800 pkt.

Taki rezultat byłby nie lada wyczynem, biorąc pod uwagę coraz bardziej doskwierające Europie problemy fiskalne a w Polsce plany podwyżki podatku VAT od 2011 roku i być może także w latach kolejnych. To oznaczałoby prawdopodobny spadek konsumpcji (firmy mniej sprzedają i mniej zarabiają), wzrost inflacji (wyższy VAT powoduje wyższe ceny) i wzrost oprocentowania lokat bankowych. Wzrost oprocentowania lokat oznacza wzrost premii za ryzyko i skłania do kierowania środków na lokaty niż na rynek akcji. To natomiast stoi w sprzeczności z perspektywą wzrostu indeksów akcyjnych.

Jaka strategia inwestycyjna jest najlepsza w tym roku?

2010-08-02T10:13:00.000+02:00

Jak pisałem w podsumowaniu grudnia 2009, nowy rok powinien być czasem selektywnych inwestycji i stosowania timingu. Tak też się stało. Od szczytów indeksowych z grudnia 2009, indeksy WIG, WIG20 ani amerykański SP500, nie wykonały znaczącej zwyżki a przez znaczną część 2010 roku znajdowały się "pod kreską". Zarobili jedynie ci, którzy zamiast indeksowej strategii "kup i trzymaj", szukali dołków i górek lub skupili się na wybranych spółkach.

Timing i inwestycje selektywne to bardzo trudne tematy i także nie jest łatwo ocenić, czy czyjś zysk to skutek przemyślanej strategii, czy przypadku nazywanego też szczęściem. Myślę jednak, że jeśli ktoś przez długi okres jest w stanie zarabiać na rynku bez wyraźnego trendu, to coś w tym jest (raczej dobra strategia a nie przypadek).

Myślę, że jeśli obecnie dojdzie do znaczących wzrostów czy spadków na niektórych instrumentach (ostatnio opisywałem przypadek miedzi), to można pokusić się o wystawianie opcji call lub put a bezpieczniej w połączeniu z drugą opcją zmniejszającą maksymalną stratę (to też niestety zmniejsza możliwy do uzyskania zysk).

W przypadku osób trzymających akcje z polskiej giełdy, przy dojściu WIG20 do 2600 pkt, można pomyśleć o wystawieniu opcji call po cenie rozliczenia 2600-2700 w wielkości odpowiadającej posiadanej pozycji w akcjach i stopniowi korelacji z indeksem. Termin wygasania opcji można wybrać od 2 do 6 miesięcy (na GPW seria wrześniowa albo grudniowa). W ten sposób, w razie stagnacji indeksu zatrzymamy premię opcyjną a w razie wzrostów, zysk z pozycji akcyjnych powinien przekroczyć stratę z opcji i wygenerować 3-5% zysku w maksimum pół roku. Tak czy inaczej będziemy na plusie.

Druga opcja na wypadek wzrostu indeksu WIG20 to po prostu sprzedać posiadane akcje w obawie przed korektą na szerszym rynku. Trzecia to otworzyć zabezpieczająco krótką pozycję na WIG20 jeśli uważamy, że nasze akcje mogą zachowywać się lepiej niż rynek.

Jeśli nie posiadamy akcji a nie chcemy angażować się na rynku opcji, najlepiej będzie poszukać tanich akcji. Sam uważam że takimi są LC Corp i TU Europa (inaczej nie trzymałbym ich w portfelu). W przypadku tej ostatniej spółki, płynność jest bardzo niska więc nie jest to inwestycja dla każdego. Kwestię tą na pewno poprawi planowana emisja akcji ale jej termin został przełożony na nie wcześniej niż za ok. 4-5 miesięcy a może i za rok.

Podsumowanie lipca

Miniony miesiąc odznaczał się przede wszystkim odbiciem na GPW i na rynku surowców (zwłaszcza na miedzi) oraz odreagowanie spadków euro, zwłaszcza EURUSD z poniżej 1,20 do ok. 1,30. Złotówka umocniła się wyraźnie do euro i dolara. Doszło też do kilkuprocentowej korekty na rynku złota.

Przyczyniło się to do uzyskania przeze mnie zysku z wyceny opcji short call na parze USDPLN oraz na złocie. Cena miedzi nie wzrosła jednocześnie na tyle, aby w istotny sposób podnieść wycenę opcji short call na ten metal.

Z pozycji akcyjnych, wykazałem zysk z wyceny pozycji na akcjach LC Corp, które wzrosły z 1,41 do 1,47 zł. W trakcie miesiąca kurs maksymalny wyniósł 1,55 zł ale doszło do korekty, która zniosła większość tego wzrostu. Wzrósł też kurs akcji TU Europa, choć przy niewielkich nawet jak na tą spółkę obrotach.

W sumie miesięczny wynik z wyceny wyniósł +3,2% przy zakresie wahań od 0% do +4%. Od początku roku zmiana wartości portfela wynosi +15,5%, z czego +14% to zysk z inwestycji a +1,5% to dopłaty kapitału.

W lipcu wykonałem przelewy płatności kolejnych transz za mieszkanie i miejsce postojowe. Zdecydowałem się także na zakup dodatkowego miejsca, którego przeznaczeniem będzie wynajem a może kiedyś użytek własny. W okolicy jest mało miejsc parkingowych więc myślę, że znalezienie chętnego będzie stosunkowo łatwe.

Miejsca w garażu podziemnym są zamykane indywidualnie na bramę (możliwość montażu), co podnosi ich atrakcyjność. W budynku na około 40 miejsc postojowych, tylko około 10 będzie zamykanych. Jednocześnie wszystkie sprzedawane były po tej samej cenie 18 tys. brutto, zgodnie z zasadą "kto pierwszy, ten lepszy".

W Toruniu ceny miejsc garażowych wahają się między 15 a 35 tys. zł. Najtańsze są wolnostojące w inwestycjach dalej od centrum, gdzie jest dużo miejsc przed budynkiem. Najdroższe są położone blisko centrum, gdzie nie mając miejsca w garażu, przeważnie nie ma gdzie zaparkować nie ponosząc opłaty.

Inwestycyjnie najbardziej aktualny u mnie temat na sierpień to możliwie najbardziej korzystna sprzedaż akcji LC Corp, by z uzyskanych środków dokonać kolejnej wpłaty mieszkaniowej. Te udawało się pismami do dewelopera w jak największej części przekładać z miesiąca na miesiąc ale wielkimi krokami zbliża się moment, kiedy trzeba uiścić 2 przełożone transze na raz (do końca sierpnia). W ostateczności można uruchomić kredyt i poczekać na lepszy kurs akcji ale to wiąże się z dodatkowymi kosztami, jeśli kredyt chciałbym spłacić np. za pół roku i zmniejsza atrakcyjność takiego rozwiązania.

Opcyjna perspektywa

2010-07-28T17:03:00.000+02:00

Jesteśmy świadkami silnego odbicia cen miedzi (jak na wykresie).

Miedź od tegorocznych minimów na ok. 6000 USD za tonę, wzrosła do 7150 USD obecnie. Maksimum z początku kwietnia to tymczasem niecałe 8000 USD.

Przy cenie 7620, 4 miesiące temu wystawiłem short call, target 9000 pkt na 6 miesięcy, premia 338 pkt. Obecnie opcja ta jest warta 38 pkt (300 pkt zysku). Myślę, że kiedy cena miedzi ponownie wzrośnie do 7800-8000 USD, warto pomyśleć o sprzedaży takiej opcji jeszcze raz. Jeśli wzrosty będą tak strome jak w ostatnich 2 tygodniach, premia może wynieść nawet ponad 350 pkt.

Najpierw jednak warto sobie zadać pytanie, jakie są średnio i krótkoterminowe perspektywy fundamentalne na rynku miedzi. Moim zdaniem teraz mamy do czynienia ze zwykłym odreagowaniem wywołanym słabnięciem dolara (wzrosty na parze EURUSD) jak i wskutek znacznego spadku zapasów metalu na giełdach w Londynie i Szanghaju.

Równowaga cenowa uwzględniająca powyższe czynniki, powinna wystąpić nie wyżej niż przy szczytach na 8000 USD i dlatego ten poziom wydaje się optymalny do sprzedaży opcji.

A na jakich opcjach Twoim zdaniem można dobrze zarobić?

Huśtawka nastrojów

2010-07-23T13:49:00.001+02:00

Kilka dni temu informowałem w shoutboxie, że zamknąłem ostatnią pozycję opcyjną short call na Wig20. Żartowałem, że rynek teraz może spokojnie rosnąć. Nomen omen tak się stało i od tamtego czasu indeks największych polskich spółek jest już około 100 pkt wyżej.

Dzisiaj ładnie zachowują się także akcje LC Corp, wcześniej jakby uśpione. Kurs niemrawo z opóźnieniem odbija i fundamentalnie jest szansa na większy wzrost. W ostatnich tygodniach prasa podała kilka informacji o budowie przez LCC osiedli mieszkaniowych w Krakowie, Wrocławiu i Katowicach, wszystkie informacje pozytywne. Kurs nie reagował (drobni inwestorzy nie chcieli brać akcji?).

Po dzisiejszej skali zakupów nieśmiało przypuszczam, że jakiś fundusz typu TFI albo inny większy gracz, aktualizował analizę fundamentalną spółki i dostrzegł sensowny potencjał wzrostu.

Jak widać na wykresie 6-miesięcznym, zaczął się ruch a jednocześnie kurs jest nadal blisko minimów (ograniczony potencjał spadków). Sam z racji planowanego kupna mieszkania, będę nieco wcześniej zamykał pozycję, tak aby wyjść na zero (kupowałem ostatnio po 1,60 zł). Będę jednak kibicował tym którzy mają możliwość dłuższego trzymania. Moim zdaniem jeśli koniunktura dopisze, wycena LC Corp na poziomie 2 zł za akcję jest jak najbardziej realna.

Podsumowanie czerwca 2010

2010-07-05T23:48:00.003+02:00

Ostatni miesiąc został "zainfekowany" przez sezon ogórkowy i moje plany zamknięcia znacznej części inwestycji w związku z zakupem mieszkania. Ostatnio będąc aktywnym na rynku, miałem jakby narastające poczucie, że światowy system finansowy może w każdej chwili zacząć się walić (jeśli już nie zaczął). Dlatego lepiej mieć zabezpieczone podstawowe cele życiowe i kupić wymarzone mieszkanie bez brania kredytu, jednocześnie rezygnując z szans i ryzyk jakie daje obecność na rynku kapitałowym z większą kwotą.

W ciągu następnych około 5 lat, mam nadzieję poprzez inwestycje i oszczędzanie, odrobić kapitał włożony w mieszkanie a później dzięki większej wiedzy niż obecnie, jeszcze wydajniej inwestować ten kapitał.

Transakcje w czerwcu

W czerwcu zamknąłem pozycje na opcjach call na Wig20. Miałem sprzedane opcje wygasające we wrześniu przy WIG20 na 2800 pkt. W marcu dostałem za nie po 45 pkt (450 zł) a pod koniec czerwca oddałem po mniej jak 6 pkt (teraz są jeszcze tańsze). To był mój główny bufor na majowo - czerwcowe spadki, który uchronił portfel przed tą dość znaczną korektą (z około 2600 pkt do 2300 pkt na WIG20).

Podobnie sprzedałem akcje PZU po 353 zł. Zysk wyniósł 12,5% po prowizji w niecałe 2 miesiące okresu inwestycji. Wcześniej była okazja sprzedać po 360 zł (tak zrobiłem z częścią pakietu) ale wtedy równie dobrze kurs mógł iść na 400 zł. Teraz wydaje się dość jasne, że taki obrót wypadków jest mało prawdopodobny. Środki przeznaczyłem na zakup akcji Taurona, które do tej pory trzymam.

Sprzedałem większą część pakietu certyfikatów nieruchomości BPHFIZSN, które miałem w ramach konta IKE. Pozostałe sprzedałem na początku lipca po około 72 zł. W ich miejsce poluję na akcje pewnej spółki. Konta IKE nie będę zamykał - jest to dość skomplikowane i może zbędne. Będę chciał dalej doskonalić się na tym koncie w długoterminowym inwestowaniu. Konto mam w tej chwili w DM BZ WBK.

Zniżki z SII

W czerwcu aktywowałem zniżki w DM BZ WBK, gdzie mam IKE i w DI BRE. Zniżki wynikają z członkostwa w Stowarzyszeniu Inwestorów Indywidualnych. W ostatnim miesiącu dostałem ich legitymację na rok 2010. Ciekawe dlaczego tak późno bo członkostwo miałem przedłużone już w kwietniu. W każdym razie uzyskałem bezpłatne prowadzenie rachunku w obu biurach plus obniżkę prowizji od transakcji na rynku kasowym w DM BZ WBK z 0,39% do 0,3% a to jest dość duża różnica.

W DI BRE mam wynegocjowaną niższą prowizję niż tą, którą daje członkostwo w SII. Żywię cichą nadzieję, że DI BRE nie odbierze mi tej oferty po zmniejszeniu salda rachunku wywołanego wypłatami na mieszkanie.

Zastanawiam się jeszcze, czy nie przenieść konta IKE do DI BRE jeśli tam uzyskam teraz jeszcze lepszą stawkę niż w DM BZ WBK. Różnica powinna być jednak niewielka, więc nie jest to paląca kwestia.

Nadal trzymam zaangażowanie w akcje LC Corp. Uważam, że w dalszym horyzoncie czasu, powiedzmy 2 lat, akcje mogą być wyceniane na powiedzmy 2 zł. Tak oceniam fundamenty tej spółki na tle rynku.Będę jednak zmuszony zamknąć tą pozycję do końca sierpnia i mam nadzieję że w tym okresie kurs dojdzie do rejonów kilkumiesięcznych szczytów w przedziale 1,58-1,78 zł bym zrealizował jakiś zysk lub zamknął ostatnią operację na tej spółce na zero (kupowałem po 1,60 zł).

Wynik inwestycyjny

Na koniec jest warte wspomnienia, że w tym generalnie spadkowym czerwcu, uzyskałem stopę zwrotu na całym kapitale na poziomie +1,2% a w przeciągu miesiąca, stopa ta wahała się od 0% do +3,8%. Pokonałem więc lokaty a tym bardziej naszą giełdę i jednocześnie nie byłem ani przez chwilę pod kreską.

Teraz w wolnej gotówce posiadam około 30% portfela, na koniec sierpnia ten udział powinien wynosić ok. 80-90%. Następnie z poziomem 10-20% obecnej wartości, będę budował portfel od nowa, opierając się częściowo na GPW (środki w IKE). Resztę, przeznaczę na otwarcie jednej a z czasem kilku transparentnych pozycji na rynku forex albo na opcjach na waluty/surowce, jak to czynię obecnie.

Sukces powinien pomóc mi w kilka lat odrobić kapitał a porażka nie będzie tak bolała bo bez straconych środków mogę się obejść. Mam jeszcze do emerytury 38 lat (!) więc chyba ważniejsze od zbierania na nią czy dalsze dorabianie się, jest dbanie o zdrowie teraz. Tak też czuję że czynię, "konsumując" obecne inwestycje na poczet zwiększonego spokoju umysłu w przyszłości. Tą pouczającą uwagą kończę podsumowanie miesiąca.

P.S. Dziś pojawiło się nowe wydanie Equity Magazine. Stali Czytelnicy już znają jego wartość. Jeśli nie pobrałeś jeszcze magazynu, można to zrobić przez link z tej strony. W skrócie, jest to miesięcznik o inwestowaniu pisany przez bloggerów, którzy pierwsze kroki w inwestycjach mają już za sobą. Myślę, że jest to ciekawe źródło wiedzy tak dla początkujących jak i bardziej zaawansowanych inwestorów. W obecnym wydaniu jestem autorem recenzji "Małej książeczki o inwestowaniu w wartość" autorstwa Christopher'a Browne'e - przydatnej dla każdego inwestora giełdowego, który kieruje się analizą fundamentalną.

Amber Gold Confidential

2010-05-05T17:06:00.011+02:00

Czy słyszeliście o firmie, która wypłaci 10-12% nieopodatkowanego zysku rocznie nawet przez kolejne 4 lata a do tego gwarantuje 100% wpłaconego kapitału? Jeśli nie, to teraz macie okazję. Ta firma to Amber Gold Sp. z o.o. Dom Składowy z Gdańska, oferująca "lokaty i inwestycje" oraz pożyczki. Poniżej pierwszy i być może nie ostatni wpis na jej temat.

Czarny PR

Od kilku miesięcy jest o niej dość głośno. Pojawiło się kilka artykułów na jej temat m.in. w Gazecie Wyborczej.

Generalnie redaktorzy ostrzegają Czytelników, że Amber Gold to nie bank a oferowane produkty to nie lokaty bankowe (pomimo że spółka często używa słowa "lokata") i jako takie nie posiadają gwarancji Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, który dotyczy jedynie wkładów bankowych.

Jednocześnie spółka Amber Gold, tak na swojej stronie internetowej, blogu jak i w innych komentarzach pojawiających się w sieci, stara się udowodnić, że pomimo że nie jest bankiem, to pieniądze wpłacane na jej konta jak i obiecywane odsetki są bezpieczne.

Wątpliwości wokół Amber Gold nie są moim zdaniem właściwie formułowane. Mam nadzieję, że ten wpis wskaże pytania, na które należy odpowiedzieć by wyjaśnić o co tu chodzi.

Prezes

W prasie jest przywoływany fakt, że prezes zarządu spółki - Marcin Plichta, był wcześniej skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przywłaszczenie mienia. Chodziło o firmę Multikasa z którą był związany.

Posiadała ona sieć punktów do płacenia rachunków za prąd czy telefon. Przekazane Multikasie pieniądze nie trafiały jednak na właściwe konta usługodawców. Plichta dostał za to rok i dziesięć miesięcy w zawieszeniu na dwa lata.

Jak Plichta powiedział w wywiadzie, jego związki z Multikasą to błędy młodości a teraz jego działalność jest jak najbardziej legalna i czysta.

Amber Gold jako Dom składowy

Od 6 stycznia 2010 firma posiada status domu składowego. Powinno to oznaczać, że zdeponowane przez klientów surowce (złoto, platyna, srebro) są bezpieczne. Stając się domem składowym, firma musi bowiem przestrzegać ustawy o domach składowych z 2000 r., w tym poddawać się kontrolom Ministerstwa Gospodarki.

Czym jest właściwie dom składowy? W uproszczeniu jest to firma, która przechowuje oraz zarządza w imieniu klienta zdeponowanymi towarami. Istnieją wg polskiego prawa dwa rodzaje domów składowych: towarów rolnych (podlegają Ministerstwu Rolnictwa) i towarów przemysłowych (podlegają Ministerstwu Gospodarki). Amber Gold podlega temu ostatniemu.

W Polsce domy składowe nie są popularne. Wystarczy przytoczyć fakt, że Amber Gold jest pierwszym.

Ubezpieczenie

Jako dom składowy, AG z mocy ustawy winien posiadać obowiązkowe ubezpieczenie przechowywanego mienia od ognia i od innych zdarzeń losowych. Ubezpieczenie braku zwrotu wkładu/towaru klientowi nie jest jednak obowiązkowe i nie wiem, czy Amber takowe posiada.

Jedno ubezpieczenie drugiemu nie równe i każdy, kto miał szkodę ten wie, że w umowie musi być dokładnie zapisane, w jakiej sytuacji ubezpieczalnia zwraca pieniądze a w jakiej nie. Jeśli Amber nie ujawnia dokładnej treści ubezpieczenia to prawdopodobnie jego zakres jest wąski.

Jeśli Amber nie wypłaci pieniędzy a ubezpieczenie szkody nie pokryje, to klientowi pozostanie dochodzenie roszczeń w sądzie.

Umowa na przechowywanie a lokata

Amber Gold różni się od typowego zagranicznego domu składowego surowców przemysłowych / metali szlachetnych. Typowy dom składowy przyjmuje w depozyt surowce w zamian za opłatę za przechowywanie. Opłata ta jest jednym z głównych przychodów domu składowego.

Tymczasem Amber Gold zawiera terminowe umowy na przechowywanie złota czy platyny i nie dość, że nie wymaga prowizji za przechowywanie, to jeszcze płaci klientom. Opłata ta umownie nie istnieje. Jest natomiast obietnica odkupienia zdeponowanego metalu po kursie odpowiednio wyższym od ceny zakupu co jest de fakto oprocentowaniem wniesionego wkładu.

Mamy więc sytuację, w której klient może kupić złoto od spółki po powiedzmy 100 zł za gram a jednocześnie obietnicę odsprzedania go po roku po 110 zł.

Przychody i zyski Amber Gold

Same fakty, że Amber Gold nie jest bankiem i że osoby wpłacające spółce pieniądze nie płacą od zysku odsetek wcale mnie nie niepokoi. Są bowiem na rynku firmy, które zapewniają różne produkty inwestycyjne nie podlegające opodatkowaniu (terminowe polisy na życie) albo depozyty zapewniające zyski o kilka procent wyższe (np. w SKOK-ach) niż lokaty w popularnych bankach.

Różnica polega na tym, że wiem jak działają SKOKi i polisy na życie. Lepsze lokaty w SKOKach wynikają z niższych kosztów działalności oraz tego, że SKOKi nie są nastawione na generowanie zysków jak banki. Podobnie polisy na życie umożliwiają nie płacenie podatku od kwoty wypłaty po zakończeniu polisy. Banki i zakłady ubezpieczeń współpracują. Zyskują i dzielą się korzyścią z klientem, traci urząd skarbowy.

Tymczasem nie wiem jak zarabia Amber Gold a przynajmniej wyjaśnienia spółki wydają się mi nieco podejrzane. Poniżej przedstawię cztery scenariusze, jak może zarabiać Amber Gold, począwszy od najbardziej zgodnego z prawem do najbardziej "spiskowego".

1. Amber Gold po prostu wierzy, że ceny złota, platyny i srebra będą szybko rosły w kolejnych latach. Dlatego oferuje klientom po 10-12% rocznie, opłaca prowizje pośredników i koszty przechowywania surowców. Jeśli ceny złota w PLN będą rosły po powiedzmy 15% i więcej rocznie, to może spółce zostanie nawet zysk. W tej wersji działalność spółki jest bardzo ryzykowna operacyjnie. Skąd weźmie pieniądze na odsetki i gwarantowanie wartości wkładów, jeśli ceny złota się osuną?

2. Amber Gold wpłacane przez klientów pieniądze lokuje w prowadzoną działalność pożyczkową. Pożycza na powiedzmy 25-30% a ma koszty na 15%, różnica stanowi zysk. Stać też spółkę na pokrycie strat wskutek niewielkich spadków wartości złota. Co jednak jeśli cena kruszcu mocno spadnie?

3. Amber Gold nie wiadomo co czyni z wpłacanymi spółce pieniędzmi. Może grać na foreksie, kontraktach, opcjach na surowce (złoto?), inwestować w akcje. Tak długo jak zarabia, tak długo będzie można wypłacać depozytariuszom po 10-12% rocznie.

4. Amber Gold to najzwyczajniej "łańcuszek szczęścia" albo inaczej "piramida finansowa". Wpłacający finansują wypłaty i odsetki. Tak długo, jak będzie więcej wpłat niż wypłat, wypłacający zarabiają. W którymś momencie piramida się zawali i ci ostatni stracą wszystko.

Na koniec dodam, że nie mam pojęcia, jak działa firma Amber Gold i czy produkty tej firmy to świetne inwestycje o niskim ryzyku dla wpłacającego czy dobrze zakamuflowane wyłudzanie pieniędzy.

Tak długo będę wątpił, jak długo raporty finansowe Amber Gold nie zostaną ujawnione a inspektorzy nie będą regularnie sprawdzać, że złoto, na które wpłacili pieniądze klienci faktycznie leży w skarbcu, nie obciążone ryzykiem, nie stanowiące zabezpieczenia dla innych biznesów i działalności Amber Gold.

A co Ty sądzisz o tej firmie? Pomożesz w "śledztwie"?

Poniżej dodałem też kilka linków "w sprawie".

Blog Amber Gold - spółka odpiera zarzuty prasy

Lista ostrzeżeń publicznych KNF - umieszczenie Amber Gold na liście służy jak rozumiem wyjaśnieniu, że spółka ta nie jest bankiem

Link do pobrania Ustawy o Domach Składowych

Edit 23.06.2010:

Komunikat Ministerstwa Gospodarki:

"!!! U W A G A !!!

W dniu 21 czerwca 2010 r. Minister Gospodarki wydał decyzję, w której zakazał przedsiębiorcy AMBER GOLD Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku przy ulicy Spichrzowej 15, prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie przedsiębiorstwa składowego.

Decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu."

Jak podaje MG w wyjaśnieniu, przyczyną wykreślenia jest fakt, że w chwili wydania zgody na prowadzenie działalności jako dom składowy, prezesem Amber Gold był Marcin Plichta. Ostatnio MG ustaliło, że Plichta był "skazany prawomocnymi wyrokami za przestępstwa m.in. przeciwko wiarygodności dokumentów, mieniu i obrotowi gospodarczemu". Dziwne, że MG nie potrafiło ustalić tego wcześniej a dziennikarze i bloggerzy dotarli do tych informacji przed MG.

Amber Gold będzie się odwoływać od decyzji jako że Plichta już od kwietnia nie sprawuje funkcji prezesa.

Sądzę, że teraz lepiej nie podejmować pochopnych decyzji jeśli posiadasz tam ulokowane oszczędności. Zamykając lokatę przed terminem, stracisz na spreadzie czy karze za wcześniejsze zamknięcie, która o ile pamiętam dochodzi do 20% kwoty inwestycji. Jeśli termin wygaśnięcia lokaty jest bliski, może się uda wypłacić pieniądze wraz z odsetkami. Wtedy lepiej jednak trwale zakończyć przygodę z Amber Gold, tak na wszelkie wypadek.

Jak oszczędzać na spłacie kredytów walutowych?

2010-06-23T10:16:00.023+02:00

Około pół roku temu pisałem o nowym serwisie do wymiany walut pomiędzy użytkownikami - Walutomacie i opowiedziałem o moich pierwszych wrażenia jako użytkownika. Teraz serwis ten jest dość dobrze znany i rozpoznawany. Już kilkudziesięciu Czytelników skorzystało z artykułu i przyłączyło się do użytkowników serwisu.

W międzyczasie sprawdzałem, w jaki sposób mógłbym wykorzystać Walutomat dla osiągania prywatnie realnych korzyści z bardziej opłacalnej wymiany walut. Posiadam bowiem kredyty hipoteczne we frankach szwajcarskich (CHF), których łączne raty to około 1400 zł miesięcznie. Spread walutowy banku w którym mam kredyt (BGŻ), za ostatni rok wynosił średnio ok. 8-9%, w tym kurs sprzedaży banku jest o ok. 4% powyżej kursu średniego. Na tej podstawie wyliczyłem, ile mogę miesięcznie/rocznie oszczędzić spłacając kredyt we frankach. Będzie to około 40-50 zł miesięcznie / 500-600 zł rocznie czyli jak dla mnie całkiem sporo.

Możliwość spłaty kredytów bezpośrednio w walucie zaciągania, daje wprowadzona rekomendacja S II, która była też przez prasę określana jako "kaganiec na spread walutowy" wykorzystywany przez banki jako źródło dodatkowych zysków, zwłaszcza w czasie spadku rentowności portfela kredytowego i wzrostu kosztu pieniądza na rynku międzybankowym. Poniżej treść ze strony KNF:

"Rekomendacja wprowadza dodatkowe, w stosunku do Rekomendacji S, zalecenia dotyczące informowania klientów o spreadzie walutowym, obciążeniach oraz ryzyku związanym z istnieniem różnic między kursem sprzedaży a kursem kupna walut obcych przed zawarciem oraz w trakcie trwania umowy o kredyt w przypadku kredytów udzielnych w walucie obcej lub indeksowanych kursem waluty obcej. Zgodnie z nowymi zaleceniami bank powinien umożliwić klientowi na jego wniosek spłatę rat w walucie indeksacyjnej przy kredycie indeksowanym kursem waluty obcej (zmiana sposobu spłaty powinna dotyczyć wszystkich rat od daty zmiany umowy, co oznacza, że może być dokonana tylko jeden raz w trakcie trwania umowy)."

Przejdźmy do rzeczy. Bank wdrażając procedurę do obsługi rekomendacji S II, wprowadził też prowizję za zmianę waluty spłaty kredytu, która w BGŻ wynosi 0,25% kwoty kredytu, w moim wypadku w sumie wyniosło to ok. 900 zł czyli całkiem sporo. Po kilkutygodniowym namyśli zdecydowałem się jednak skorzystać. W skali 3 lat powinienem bowiem na spłacie oszczędzić ok. 50 zł * 36 miesięcy = 1800 zł a więc włożony teraz kapitał (900 zł na prowizję) w ciągu 3 lat będę w stanie podwoić z uzyskanych oszczędności. W międzyczasie oczywiście fajnie byłoby sprawdzić, czy jest sposób aby odzyskać kwotę z prowizji bankowej, np. jeśli KNF uzna, że pobieranie prowizji za zmianę waluty jest złamaniem praw klienta.

I tak w czwartek złożyłem zlecenie zakupu franków poprzez Walutomat po kursie 2,9400. Zlecenie wykonało się w 99% tego samego dnia a w 1% następnego ranka. Poniżej zrzut z Walutomatu:

W czwartek / piątek kurs sprzedaży CHF w BGŻ wynosił 3,08-3,09 a w poniedziałek kiedy nastąpiłą spłata pierwszej raty w walucie - 3,0566:

Tak wiec już po kilku dniach oszczędziłem na spłacie kredytu około 50 zł.

Jeśli zaciągasz teraz kredyt w walucie obcej, warto się zastanowić czy nie ustalić spłaty w walucie. Można na tym sporo oszczędzić, zwłaszcza że jeśli na to się zdecydujesz przy zaciąganiu kredytu, nie płacisz za to prowizji. Jeśli natomiast masz już kredyt walutowy tak jak ja, należy skonsultować się z bankiem i sprawdzić z jakimi opłatami będzie się wiązał nowy sposób spłaty. Prawdopodobnie największa to prowizja za zmianę waluty spłaty brana jako procent od kwoty kredytu (w BGŻ 0,25%).

Portal Walutomat posiada konta dewizowe w bankach BZ WBK, PKO BP i PKO SA i korzystając z serwisu, lepiej otworzyć konto w jednym z tych banków, tak aby nie płacić prowizji za przelewy walutowe. Sam korzystam z BZ WBK, gdzie wszystkie rachunki w walucie są prowadzone bezpłatnie a bank nie wymaga stałych wpływów na te konta.

Jeśli spłata kredytu będzie się odbywać w innym niż jeden z wymienionych banków (tak jak ja spłacam kredyt w BGŻ) to lepiej walutę wypłacić bezpośrednio w kasie naszego banku obsługującego Walutomat (dla mnie BZ WBK) i wpłacić w kasie banku w którym mamy kredyt (dla mnie BGŻ). Inaczej BZ WBK i BGŻ pobiorą prowizję za wysyłkę przelewu (BZ WBK) i przyjęcie przelewu (BGŻ).

Kwoty prowizji są wyższe niż za przelewy w złotówkach bo przelewy dewizowe są traktowane jako przelewy zagraniczne. Aby uniknąć fatygi chodzenia co miesiąc by wypłacić i wpłacić walutę w kasie, sam kupiłem franki na 2 miesiące z góry a w przyszłości planuję kupować na 3-4 miesiące do przodu.

Plusem takiego systemu jest oszczędność czasu jak też to, że wiemy z góry po jakim kursie w najbliższych miesiącach nastąpi spłata raty. Wcześniej możemy spokojnie obserwować rynek walutowy i ustalić, po jakim kursie (oczywiście realistycznym) kupimy walutę na kolejnych kilka płatności.

O czym warto wspomnieć, około tygodnia temu otrzymałem od Walutomatu taki komunikat:

Informuje on, że teraz możemy składać zlecenia do Walutomatu z kursem przez nas ustalonym, co z jednej strony daje możliwość kupna lub sprzedaży waluty po kursie nawet lepszym niż kurs średni, jeśli jesteśmy gotowi dłużej czekać na realizację lub też zdecydować się na kurs nieco słabszy niż średni ale zrealizować zlecenie natychmiastowo.

Podstawowe informacje o składaniu zleceń i funkcjonowaniu Walutomatu znajdziecie w poprzednim wpisie. Jeśli nie macie jeszcze konta w serwisie, możecie je otworzyć (oczywiście bezpłatnie) klikając na jeden z linków we wpisie od słowa "Walutomat".

Zapraszam do zadawania pytań i opisywania Waszych pomysłów na tanie wymiany walutowe.

Pożywka dla inwestorów - drugi numer Equity Magazine

2010-06-07T10:02:00.004+02:00

Rynek złota. Czy ostatnie wzrosty do około 1240 USD za uncję to efekt zabezpieczania przed kryzysem fiskalnym w Europie czy typowa spekulacja? Trend wzrostowy trwa już 9 lat i niektórzy gracze mogli zapomnieć, że bessa też jest możliwa (str. 4)

Inwestowanie w obligacje. Powierzanie środków na z góry ustalony procent to nietylko cecha lokat bankowych. Niektóre instrumenty mogą dać wyższy zysk, choć wiążą się z podobnym ryzykiem. W innych zysk jest wielokrotnie większy przy wielokrotnie wyższym ryzyku. Można wybierać między obligacjami skarbowymi, komunalnymi i korporacyjnymi (str. 8)

Strategie inwestowania w fundusze. Lepiej wchodzić i wychodzić z rynku mając z góry ustalone założenia gry - zaplanowane posunięcia zależnie od zmian sytuacji rynkowej oraz osobistej (str. 10)

Geoarbitraż - czym jest i jak z niego korzystać? - Nierówność na świecie w poziomie dochodów i cen towarów i usług może być wykorzystana z korzyścią. Wystarczy aby te różnice przekładały się na nasze realne oszczędności. Fajnie też, jeśli podróże są naszą pasją a my lubimy zmiany (str. 14)

Kredyt hipoteczny w UK. Kompendium wiedzy. Ciekawe studium porównawcze z Polską i być może wskazanie kierunku, w którym powinien zmierzać nasz rodzimy rynek (str. 16)

Goldman Sachs. Najpotężniejszy bank inwestycyjny świata a jednocześnie wzbudzający najwięcej kontrowersji. Warto poznać go bliżej (str. 21)

Żyjemy w erze zawirowań. Recenzja książki Alana Greenspana, wieloletniego prezesa amerykańskiej Rezerwy Federalnej i znanego ekonomisty - analityka rynków. Czy silne wahania rynków są nieodłączną częścią życia w naszych czasach? (str. 24) Uwaga konkurs!

VIX - indeks strachu. VIX - indeks zmienności, może podpowiadać o umiejscowieniu istotnych punktów zwrotnych na giełdzie. Zbytnia pewność co do świetlanej przyszłości może być zapowiedzią spadków a strach przed katastroficzną przyszłością zapowiedzią pozytywnego przesilenia na rynku (str. 30)

Opcje binarne - znaczenie i wycena. "Opcja binarna to instrument wybitnie spekulacyjny bo przypomina zwykły zakład." Zaletą opcji binarnych jest z góry ustalona maksymalna strata, drugą cechą jest z góry znany maksymalny zysk. Opcje te przez swoją prostotę, są dość popularne, choć jeszcze nie w Polsce (str. 31)

ROE bez tajemnic. Z ang. return on equity czyli zwrot na kapitale własnym. W sytuacji, kiedy inwestor ma do czynienia z dwoma przedsiębiorstwami o podobnym ROE, warto zbadać ten wskaźnik dokładniej (str. 35)

Magazyn można pobrać tutaj

Tauron - czy niska cena powinna skusić inwestorów?

2010-06-04T11:14:00.003+02:00

W środę otrzymałem informację o cenie maksymalnej, po jakiej będą oferowane akcje spółki Tauron Polska Energia dla inwestorów indywidualnych. Będzie to 70 groszy od akcji, co znalazło się w dolnej części przedziału szacowanego przez analityków (70-90 groszy za akcję).

Z jednej strony strony sytuacja na giełdzie jest obecnie znacznie gorsza technicznie niż na koniec kwietnia, kiedy zbierano zapisy na akcje w ofercie PZU. Z drugiej bliskość wyborów prezydenckich i dbałość o wyniki sondażowe rządzącej partii, skłania Skarb Państwa do ustalenia bardziej atrakcyjnej ceny akcji. Byłoby strzelaniem samobója zignorować rzeszę 250 tysięcy inwestorów indywidualnych wraz z rodzinami, które wzięły udział w ofercie PZU i być może wezmą udział w ofercie Tauronu.

Zapisy na akcje w puli inwestorów indywidualnych będą przyjmowane od 9 do 18 czerwca. 22 czerwca zostanie podana cena sprzedaży akcji, moim zdaniem prawdopodobnie pozostanie na poziomie 70 groszy (chyba że w międzyczasie dojdzie do krachu na giełdzie). 25 czerwca odbędzie się przydział akcji a ich notowanie na GPW rozpocznie się prawdopodobnie 30 czerwca (w środę).

Każdy inwestor, podobnie jak przy PZU, może złożyć tylko jeden ważny zapis na akcje, na ich liczbę od 1.350 do 13.500 czyli, przy założeniu ceny 70 groszy, za kwotę od 945 do 9.450 zł bardzo podobnie jak przy PZU.

Dodatkową ważną informacją jest, planowane scalenie akcji Tauronu w okresie między przyjmowaniem zapisów a debiutem na GPW. 9 "starych" akcji ma zostać zamienione na 1 nową. Przyczyną scalenia jest chęć uniknięcia zakwalifikowania akcji do kategorii tzw. groszowych (poniżej złotówki) które ponoć częściej bywają przedmiotem spekulacji. Dlatego zapis na akcje, by był ważny, musi być złożony na wielokrotność liczby 9.

Dla inwestorów indywidualnych ma przypaść 20% oferowanych akcji za ok. 1 mld zł, cała oferta przy cenie akcji 70 groszy, jest szacowana na 5,17 mld zł. Akcji bez redukcji ma starczyć dla ok. 100 tys. osób, przy założeniu, że każdy obejmie maksymalną pulę. Jeśli zapisów będzie złożonych więcej, minister Skarbu Aleksander Grad deklaruje zwiększenie puli do 25% oferowanych akcji. To jednak moim zdaniem może nie wystarczyć by powstrzymać redukcję zapisów, zwłaszcza jeśli w międzyczasie dojdzie do odbicia na giełdzie.

Ci, którzy zapiszą się na akcje a następnie złożą zlecenie sprzedaży, muszą pamiętać o scaleniu akcji. Jeśli naszą ceną docelową jest np. 85 groszy, po scaleniu będzie to 9 x 0,85 zł = 7,65 zł. Cena odniesienia odpowiednio wyniesie 9 x 0,70 zł = 6,30 zł, przy założeniu że cena maksymalna = cena emisyjna.

Składając zapis pod koniec okresu ich przyjmowania i sprzedając na pierwszej sesji, można wziąć udział w emisji blokując środki tylko na nieco ponad 2 tygodnie. Później wracamy do lokat i możemy nawet nie interesować się giełdą.

Dla zainteresowanych wyceną Tauronu, warto przeczytać niezależną, zamieszczoną tutaj.

Sam zapisuję się na akcje i od ceny zależy, jak szybko dokonam sprzedaży. Wszystko powyżej 80 groszy uważam za wystarczająco atrakcyjne by "zabierać zyski ze stołu".

Majowe zawirowania - podsumowanie portfela

2010-06-01T09:32:00.001+02:00

W maju jak w gaju - pięknie wiosennie i świeżo. W portfelu zmienność na średnim poziomie oraz kilka nowych pozycji. Zmienność wyceny portfela to od -0,2% do +3,3%. Wynik miesięczny końcowy to +1,3%.

Wpływ na wahania miały wyceny największych pozycji - akcji LC Corp oraz opcji short call na Wig20 0W20I0280. Raz bowiem LC Corp spadało mocniej niż indeks a raz jedno i drugie podążały w przeciwnym kierunku. W sumie jednak strata na LCC została mniej więcej pokryta zarobkiem na opcjach (jak na wykresie).

W portfelu inwestycyjnym pojawiło się kilka nowych pozycji - 6-miesięczne opcje short call na USDPLN oraz złoto.

Założyłem w nich, że dolar do połowy listopada nie wzrośnie do poziomu 3,80-3,90 za PLN a złoto nie wzrośnie powyżej 1460 dolarów za uncję. W czasie otwierania pozycji para USDPLN była notowana średnio po 3,30 a złoto po 1225 USD. Pod koniec miesiąca doszło do wyhamowania wzrostów kursu złota i dolara do złotówki, co pozwoliło zarobić na pokrycie spreadu.

Osiągnąłem też pewną dywersyfikację - wzrost kursu dolara z reguły pociągał spadki na GPW oraz na cenach miedzi, co w sumie dawało zyski z wyceny na jednych opcjach a straty na drugich. Jeśli jednak nie dojdzie do astronomicznych wzrostów na surowcach, akcjach ani dolarze, to wszystkie opcje wygasną z pełnym zyskiem.

Pozostałe pozycje nadal trzymam, jak certyfikaty nieruchomościowe BPHFIZSN, akcje PZU oraz pewnej mało płynnej spółki, której nazwę ujawnię w odpowiednim czasie.

Perspektywa portfela na najbliższe lata

Maj to też miesiąc podjęcia największej w moim życiu inwestycji mieszkaniowej. Na ten cel przeznaczę środki zebrane w opisywanym na blogu portfelu więc horyzont inwestycji się mi sporo skrócił. Mam nadzieję, że jednak jakieś resztki finansowe zostaną na tyle, by mieć czym zająć umysł i być aktywnym na rynku. Perspektywa wzięcia kredytu na 100% wartości lub około 50% skłania mnie do tego drugiego.

Kupując mieszkanie na rynku pierwotnym należy sporo zapłacić za ubezpieczenie do czasu wpisu hipoteki do księgi wieczystej oraz różne prowizje za niski wkład czy za każdą uruchomioną transzę. Rzeczywista stopa procentowa wychodzi w pierwszym roku w złotówkach przy finansowaniu 100% wartości, przy marży 2%, WIBOR 3M 4%, razem jakieś 7-7,5%. By to zrównoważyć z inwestycji, musiałbym wyrobić stopę zwrotu około 9% by wyjść na zero (podatek od GPW 19% zysku). Uważam, że przy obecnych cenach akcji na GPW, to co bym ewentualnie zarobił nie rekompensuje ryzyka więc wolę te pewne ubruttowione 9% oszczędności na kredycie.

Mam jeszcze taki plan, aby po zbudowaniu i oddaniu mieszkania, zaciągnąć kredyt hipoteczny na inwestycje giełdowo - foreksowe na znacznie korzystniejszych warunkach niż obecne i bez zbędnych ubezpieczeń - o ile będzie taka oferta i o ile koszty kredytu będzie można dodatkowo zaliczać do kosztów uzyskania przychodów z inwestycji bo takimi kosztami na pewno będą.

LC Corp - komentarz specjalny

2010-05-16T09:13:00.004+02:00

Raport finansowy

14 maja przed sesją spółka podała skonsolidowane wyniki finansowe za I kwartał 2010. Z najbardziej oczywistych faktów, zysk netto wyniósł 14,6 mln zł przy 54,6 mln przychodów.

Nastąpił nieznaczny wzrost przychodów ze sprzedaży mieszkań w porównaniu z I kwartałem 2009 (43,6 mln wobec 42 mln). Przychody z najmu pomieszczeń Arkad Wrocławskich spadły do 11 mln wobec 12,5 mln rok wcześniej. Było to głównie skutkiem umocnienia złotówki do euro, w której to walucie są podawane stawki czynszów. Jednocześnie kredyt na budowę Arkad był zaciągany w euro, więc spadek kosztów finansowych z obsługi zadłużenia nieco zamortyzował efekt netto.

Spółka kolejny raz obniżyła wycenę Arkad, tym razem o 14,1 mln zł, lecz jednocześnie wykazała 14,6 mln przychodów finansowych (czyżby przeszacowanie kredytu w euro?). Tak więc te dwie kwoty wzajemnie zniosły wpływ na wynik netto.

Jak podaje Parkiet, od początku kwietnia spółka mogła sprzedać 35 mieszkań, z czego większość w już ukończonym projekcie Przy Promenadzie II. Przekazanie lokali winno nastąpić bez opóźnienia a wynik zaksięgowany na poczet II kwartału. Dlatego jest szansa, że wyniki za II kwartał będą równie dobre a nawet lepsze.

Z racji kurczenia się oferty mieszkaniowej spółki, planowane jest uruchomienie kolejnych projektów, w tym Zielony Złocień w Krakowie. Równolegle spółka rozpocznie budowę biurowca na ul Przyokopowej w Warszawie. Wśród najemców mają znaleźć się spółki z grupy Leszka Czarneckiego, m.in. Getin Noble Bank.

W przygotowaniu i oczekiwaniu na dobry moment na rynku, są też projekty mieszkaniowe na kupionych kilka lat temu działkach w Łodzi, Krakowie i Wrocławiu. Po ich upłynnieniu, jest szansa że LCC będzie notowało jeszcze wyższe marże lub zwiększy konkurencyjność cenową oferty - jeśli nabędzie nowe grunty po niższych cenach.

Kurs spółki w średnim terminie i reakcja rynku na wyniki

Po podaniu wyników, kurs akcji rósł w piątek nawet do 1,59 zł (+3,9%) lecz prawdopodobnie z racji mocno spadkowej sesji na WIG20 (-2,8%), kurs na koniec zamknął się tylko 1,3% wzrostem. Możliwe, że gracze krótkoterminowi realizowali kilkuprocentowe zyski, osiągnięte w ostatnich dniach.

Trudno przewidzieć perspektywy kursu w najbliższych dniach i tygodniach z racji niepewności na szerokim rynku, ale mogę przypuszczać, że LC Corp będzie (wreszcie) mocniejszy od indeksów.

Jak widać na wykresie za ostatnie 9 miesięcy, kurs poruszał się w trendzie bocznym od nieco poniżej 1,40 do ok. 2 zł za akcję. Przez większość czasu było to jednak 1,50-1,68 zł. Niestety od około 2 miesięcy, czyli od publikacji raportu za 2009 rok, w którym wykazano stratę, kurs wyraźnie traci do indeksu WIG i za ostatnie 2 miesiące LC Corp dał wynik ok. 10% gorszy niż indeks.

W krótkim terminie widzimy jednak, że kurs spółki odbija (wskaźnik RSI rośnie z niskich poziomów) i ma szansę na dłuższy rajd (do 1,7-1,8 zł) zanim dojdzie do przegrzania. Dodatkowo wyniki za I kwartał zostały dobrze przyjęte. Niestety wskutek podaży na szerszym rynku, wzrosty w piątek były niewielkie a kurs zakończył dzień na poziomie niższym niż na otwarciu i przy obrotach największych od około miesiąca.

Dalsze sesje powinny pokazać, czy kurs pozostanie w relatywnej słabości, czy jednak dojdzie do akumulacji akcji w oczekiwaniu na prawdopodobnie równie dobry rezultat finansowy za II kwartał 2010.

Pomysły inwestycyjne 2010: opcje short call i short put

2010-05-11T14:54:00.005+02:00

Metale: Miedź (COPPER)

W tej chwili posiadam na miedź jedną pozycję short call, wystawianą przy miedzi na 7620 USD za tonę. Cena sprzedaży opcji wyniosła 338 pkt. Teraz przy kursie miedzi 6880 USD, jest wyceniana na 125 pkt czyli ok. 210 pkt w zysku. Opcja wygasa 27 września 2010 z ceną rozliczenia 9000 USD za tonę miedzi. Poniżej wykres tygodniowy za 4 lata, jak wyobrażam sobie sytuację:

W polu elipsy zawiera się moim zdaniem najbardziej prawdopodobny ruch cen miedzi przez najbliższe 6 miesięcy. Górna linia pozioma na 9000 pkt to silny opór, dobry jako cena rozliczenia dla opcji short call. Dolna linia pozioma na ok. 5700 pkt to obecnie najniższa cena rozliczenia, przy jakiej można sprzedać opcję short put. Premia w takiej wersji to ok. 220 pkt.

Plan działania zakłada sprzedaż opcji 6-miesięcznych short call, kiedy cena miedzi dochodzi do przełamanej linii trendu wzrostowego (obecnie opór) lub dojdzie do oporu na 9000 USD. Sprzedaż opcji put następuje przy dojściu do wsparcia - obecnej dolnej linii trendu, która w tej chwili jest na ok. 6700 USD.

Dla opcji short put cenę rozliczenia ustalamy przy wskaźniku delta na ok. 20% (jest to poziom minimalny w XTB by otworzyć pozycję).

Metale szlachetne: Złoto (GOLD)

Wykres cen złota za okres ostatnich 4 lat, przedziały tygodniowe. Rozważam sprzedaż opcji call przy dojściu ceny uncji do 1225-40 dolarów czyli po dojściu lub niewielkim przebiciu szczytów. Ceny w wariancie wzrostowym nie powinny dojść do wyżej jak 1350-1400 dolarów w perspektywie 6 miesięcy. Tymczasem cenę rozliczenia opcji 6-miesięcznej można obecnie przy kursie złota 1210 USD, ustalić na 1450 USD. Premia opcyjna wyniesie ok. 20 pkt. Break even point to zatem 1470.

Metale: Cynk (ZINC)

Wykres 4-letni w przedziałach tygodniowych. Kurs od grudnia znajduje się w silnej korekcie, lecz ma szanse na wsparcie w okolicach 2000 pkt. Rozważam sprzedaż 6-miesięcznej opcji put z deltą 20%, ceną rozliczenia ok. 1700 pkt i premią ok. 70 pkt (BEP na 1630).

Indeksy: WIG20

Pod koniec marca sprzedałem opcje call. WIG20 był wtedy na poziomach 2480-2520 pkt. Za serię wrześniową z rozliczeniem na 2800 pkt, uzyskałem średnio 45 pkt od opcji. Na początku kwietnia, przy WIG20 na ok. 2560-80, sprzedałem opcje call tej samej serii ale z rozliczeniem na 3000 pkt po cenie 22 pkt. Teraz opcje te są wyceniane odpowiednio na 29 pkt (16 pkt w zysku) i 11 pkt (11 pkt w zysku). Zakładam trzymanie opcji do wygaśnięcia.

Jako najbardziej prawdopodobny scenariusz od teraz do września 2010, zakładam poruszanie się indeksu w przedziale 2300-2700 pkt.

Waluty: EURPLN

Zakładam, że euro do złotówki może się umocnić, jak i osłabić. Osłabienie nie powinno być jednak większe jak do 4,30 zł a umocnienie jak do 3,80 zł. Rozważam sprzedaż 6- miesięcznej opcji call przy dochodzeniu euro do 4,20-4,30. Wtedy będzie można ustalić cenę rozliczenia przy delcie -20% na ok. 4,70-80 a premię na 500 pipsów. Podobnie przy dochodzeniu euro do 3,80-90, można sprzedawać opcje put z deltą na 20% i ceną rozliczenia jak sądzę ok. 3,60-3,70 i premią 300-400 pipsów.

Uwaga: Wystawianie opcji jest bardzo ryzykowne. Potencjalna strata dla opcji short call jest nieograniczona a dla opcji short put bardzo wysoka. Maksymalny zysk jest ograniczony i jest równy otrzymanej na początku cenie transakcyjnej.

Opcje należy wystawiać przy bardzo wysokiej zmienności aby premia opcyjna rekompensowała ryzyko oraz przy kursie osiągającym naszym zdaniem pewne ekstremum (apogeum wzrostu dla opcji call a spadku dla opcji put).

Inwestycyjne podsumowanie kwietnia

2010-05-04T11:11:00.005+02:00

Szybko minął kolejny miesiąc. Czas rozliczyć się z podjętych w nim działań i wyciągnąć wnioski na przyszłość.

Sprzedałem akcje Getin Noble Banku po 6,06 zł, zysk 12% brutto po 7 miesiącach czyli wynik średni. Przyczyna sprzedaży to:

1) ryzyko wycofania Getin Noble z giełdy w dalszym terminie, które może być dokonane poprzez zamianę pozostających w obrocie akcji na Getin Holding (ryzyko niekorzystnego parytetu)

2) z racji powyższego i niższej płynności GNB, inwestorzy wolą otwierać ekspozycję na Getin poprzez Getin Holding a nie Getin Noble Bank.

Mimo wszystko może będzie warto odkupić akcje jeśli dojdzie do wyraźnego spadku kursu Getin Noble w okolice 5-5,5 zł a jeśli w tym czasie Getin Holding nie stanieje.

Zamknąłem grę na spadki kursu PKO BP przy dużej stracie (otwarcie po 38,48 a zamknięcie po 41,07). Ta pozycja była też zabezpieczeniem portfela przed spadkami na giełdzie. Dla przykładu w czasie otwierania pozycji S, akcje Getin Noble kosztowały 5,70-5,80 zł, tak więc strata na PKO została częściowo zamortyzowana zyskami na Getin Noble.

Obecnie kontrakty na PKO BP są notowane w okolicach 42-42,5 zł więc cięcie strat było opłacalne.W najbliższej przyszłości nie planuję grać na spadki na PKO BP, ponieważ posiadam inne - chyba ciekawsze pozycje nastawione na spadki.

Sprzedałem opcje na wzrost indeksu Wig20 serii wrześniowej OW20I0300. Otrzymałem premię 22,5 pkt od sztuki. Jeśli Wig20 nie wyniesie więcej jak 3000 pkt w dniu 17 września 2010, to zarobię na sztuce 225 zł brutto.

Dokupiłem akcji LC Corp po 1,59 zł, po tym jak kurs bez informacji ze spółki, rozpoczął korektę razem z Wig20 ale znacznie silniejszą. LC Corp zachowuje się chyba najsłabiej z deweloperów a tymczasem spółka ma moim zdaniem jedną z najbezpieczniejszych sytuacji finansowych w branży. Zadłużenie mocno spadło a zarząd teraz będzie budował na już posiadanych działkach, dzięki czemu uwolni zainwestowane pieniądze. Strata z 2009 roku pochodzi z aktualizacji wyceny Arkad Wrocławskich więc cash flow na tym nie ucierpiał. Możliwe, że w tym czy kolejnym roku strata zostanie odwrócona.

Cena / Wartość księgowa dla akcji LCC to 0,75 przy uwzględnieniu straty na Arkadach. Jest to moim zdaniem bardzo tanio na tle rynku. Także spółka w najbliższych kwartałach nie powinna notować wyraźnych strat. Na wyraźne zyski trzeba poczekać z rok aż zacznie się księgowanie kolejnych rozpoczętych projektów deweloperskich.

Zapisałem się na akcje PZU poprzez rachunek w DI BRE. Jak pisałem w poprzednich komentarzach, liczę na zyski tak w krótkim jak i w średnim terminie. Kurs będzie wspierany głównie poprzez dość niski wskaźnik Cena / Zysku i stabilne dochody z działalności ubezpieczeniowej. Zyski powinny rosnąć w miarę jak spółka przeprowadza restrukturyzację zatrudnienia oraz odbudowuje kapitały własne, wydrenowane w mega dywidendzie w 2009 roku.

Wynik portfela na inwestycjach wyniósł w kwietniu -0,1%. Dokonałem dopłaty 0,8% wartości portfela, więc wynik sumaryczny to +0,7%. Od początku roku, wynik na inwestycjach wyniósł +7,7% a dopłaty +1,5% czyli w sumie +9,2%. Jest celem ambitnym lecz możliwym, by do końca roku wynik na inwestycjach wzrósł do ok. +15% brutto.

Jako że skład portfela i udział poszczególnych aktywów zmienia się dość często, zamiast raz w miesiącu publikować zestawienia w tabeli, dodałem w pasku bocznym bloga notatkę tekstową. Tam znajdziecie informacje uzupełniane na bieżąco.

Perspektywy na najbliższe pół roku

Przy stagnacji albo spadkach na Wig20 i miedzi, odnotuję zyski ze spadku wartości opcji call. Liczę też, że w końcu ujawni się atrakcyjność akcji LC Corp i kurs osiągnie okolice 2 zł. PZU będę trzymał lub sprzedam jeśli kurs dojdzie do okolic 400 zł.

Obecne pozycje trzymam w perspektywie średnioterminowej - do września 2010, kiedy wygasają wszystkie opcje. Do tego czasu nie zakładam znaczących zmian w portfelu, oprócz realizacji cen docelowych, jak wyżej.

Jeśli dojdzie do znaczących spadków, poszukam okazji do odkupienia Polnordu, Ganta, PGF, Getin Noble albo Getin Holding, oraz innych spółek których akcje miałem w tym i zeszłym roku a które nadal obserwuję. Wymagany zakres spadku kursu to 10-30% a więc sporo.

A jak Twoim zdaniem najlepiej lokować pieniądze przez najbliższe kwartały?

Equity Magazine - nowy magazyn dla inwestorów

2010-04-30T16:09:00.012+02:00

Od dzisiaj można pobrać pierwsze wydanie Equity Magazine, treściwego i przydatnego acz bezpłatnego pisma dla inwestorów, oszczędzających i po prostu osób chcących pogłębiać wiedzę o finansach. Autorami artykułów są blogerzy - praktycy rynku kapitałowego.

W tym numerze można m.in. przeczytać o:

lokatach umożliwiających nie płacenie podatku od zysków kapitałowych poprzez zastosowanie korzystnego zapisu ordynacji podatkowej (str.4)
przykładach nowych e-biznesów, które udowadniają że nadal można się wybić i osiągnąć sukces w internecie (str. 5)
głównych cechach Indywidualnych Kont Emerytalnych i ich alternatywach (str. 6)
zwiększaniu efektywności gospodarowania czasem czyli o sposobach by w tych samych 24 godzinach wykonać więcej niż do tej pory i jeszcze mieć czas wolny (str. 8)
możliwościach inwestowania w Wielkiej Brytanii czyli coś co szczególnie powinno zainteresować mieszkających tam Polaków a nadal lokujących oszczędności w Polsce (str. 12)
funduszach parasolowych, pozwalających odraczać płacenie podatku Belki oraz konsolidować zyski ze stratami w ramach parasola (str. 13)
jak wyszukiwać i korzystać z najtańszych, najatrakcyjniejszych ofert lotniczych (str. 14)
znaczeniu kreatywności w osiąganiu sukcesów inwestycyjnych (str. 15)
ETF - czym jest i jak może nam ułatwić inwestowanie nietylko na polskiej giełdzie (str. 16)
jeśli planujesz zostać na Wyspach, może warto zamienić najem na własny dom/mieszkanie? Z artykułu dowiesz się jak zacząć o to zabiegać (str. 18)
czy warto lokować pieniądze w obligacje? Sprawdź na str. 19.
wiele innych ciekawych tematów, często pomijanych w popularnych magazynach

Magazyn można pobrać klikając tutaj.

Przed debiutem PZU coraz ciekawiej

2010-04-29T16:14:00.005+02:00

Kryzys zadłużeniowy Grecji i pozew przeciwko Goldman Sachs nie odwróciły uwagi inwestorów od oferty akcji PZU. Jak dziś podał Parkiet, zapisy złożyło ponad 250.000 inwestorów indywidualnych, średnio na 28 akcji. Daje to sumę nieco ponad 7 mln papierów. Do tego należy dodać zapisy na akcje złożone przez osoby związane ze spółką (max. 50 walorów bez redukcji plus 30 akcji z możliwą redukcją). Tymczasem oferowana "detaliczna" pula akcji to 7,7 mln. Oznacza to, że może dojść do minimalnej redukcji zapisów jak sądzę o 1-3 akcje, dla tych którzy je składali na 28-30 sztuk.

Co jeszcze ciekawego można wyczytać w prasie? Na przykład to, że inwestorzy instytucjonalni złożyli już zapisy na akcje przekraczające dostępną ich pulę 5-krotnie. Oznacza to średnią redukcję zapisu na min. 80%. W praktyce zapewne OFE dostaną z mniejszą redukcją a TFI, FIZ-y i mniejsze podmioty nie dostaną akcji prawie wcale.

Jakie wnioski są z tego dla nas - "drobnych" inwestorów zapisanych na akcje PZU lub po prostu obserwujących całą tą sytuację? Będzie ich kilka:

Akcje zostaną sprzedane prawie na pewno przy cenie 312,50 zł
Akcje zdaniem "dużych graczy" są bardzo atrakcyjne i jest na nie duży popyt pomimo nieciekawej atmosfery na rynkach (choć na razie bez większych spadków)
Wielu "drobnych" jak przeglądam internet, deklaruje sprzedać w dniu debiutu i pewnie tak zrobi. Pierwszego dnia będzie duża podaż i spory popyt. W miarę upływu czasu podaż powinna maleć. Inwestorzy krótkoterminowi wykorzystają okazję do szybkiego zysku i się wycofają, natomiast duzi będą kupować (planowana redukcja ponad 80%). Drobni będą "pluć w brodę", że sprzedali "tanio".
Prawie na pewno nie sprzedam swoich akcji na pierwszej sesji - chyba że będzie bardzo duży wzrost, np. do 380-400 zł / akcję. Jest moim zdaniem duża szansa na dalszy wzrost ceny w średnim terminie, jeśli debiut będzie po cenie np. 360 zł i mniej.
PZU ma wejść do WIG20 bardzo szybko co znaczy że nacisk na kupowanie akcji będzie wielki. Fundy będą chciały mieć zindeksowany portfel. PGE też miało od razu wejść do WIG20 ale zdecydowano inaczej - pewnie kurs akcji był za wysoko i obawiano się że spółka zaniżałaby WIG20.
Nie ma drugiego PZU. Nie będzie więcej akcji PZU w krótkim czy średnim terminie. PGE, ENEA, Tauron, Energa - tutaj jest nieustające widmo podaży akcji ze strony Skarbu Państwa. OFE i TFI już napchały portfele energetyką i jeszcze będą "musiały" kupować. Natomiast z sektora ubezpieczeń nie mają nic i to dla nich wielka okazja.
Proponuję porównać koniunkturalność zysków w PZU w ostatnich 10 latach z innymi spółkami z WIG20. PZU notuje bardzo stabilne zyski. Za to należy się relatywnie wysoki wskaźnik Cena/Zysku. Przy cenie 312,50 zł Cena/Zysk dla PZU na rok 2010 może wynieść ok. 10, a dla WIG20 ok. 12. Jeśli PZU ma być z premią wobec WIG20, to potencjał wzrostu wyniesie ponad 20% od ceny emisyjnej.

Jak Ty widzisz debiut PZU?

Teoria gier a inwestycje na giełdzie

2010-04-28T11:19:00.003+02:00

Poniższy wpis można potraktować jako teaser recenzji książki Sztuka Strategii autorstwa A.K. Dixit i B.J. Nalebuff, którą obecnie czytam ("stopień zaawansowania" ok. 40%).

Teoria gier bada zachowania człowieka, szukając tych najbardziej optymalnych w przypadku konfliktu interesów. Książka ta przybliża zastosowanie teorii gier (game theory) w naszym życiu, głównie poprzez podawanie niesamowitej liczby przykładów, tych mniej i bardziej poważnych. Teoria ta miała nawet zastosowanie podczas "zimnej wojny", kiedy badano ewentualne reakcje Związku Radzieckiego na decyzje podejmowane przez USA.

Z rozdziału "Piękna równowaga" wypisałem poniżej kilka cytatów, odnoszących teorię gier do inwestowania na giełdzie plus dodałem moje komentarze.

"Keynes posłużył się konkursem piękności jako metaforą giełdy papierów wartościowych. Na giełdzie każdy inwestor chce kupić akcje, których cena wzrośnie, co oznacza, że trzeba kupić akcje, które w opinii większości inwestorów pójdą do góry. Dobra inwestycja to taka, która w twojej opinii jest w opinii innych ... dobrą inwestycją".

"Jeśli równowaga jest oczywista ad infinitum, co oznacza, że przewidywania graczy zbiegają się w jednym punkcie, to nazywamy to punktem ogniskowym". Inaczej, jest to punkt, w którym suma korzyści dla obu stron jest możliwie największa. Strony działając w porozumieniu, powinny wybrać opcję wskazaną przez punkt ogniskowy.

"Pojęcie punktu ogniskowego tłumaczy również atrakcyjność okrągłych liczb". Dla inwestorów zakładających wzrosty na GPW, punktem ogniskowym może być WIG20 na 3000 pkt, czyli wielkość jakiej osiągnięcie, przekona ich do realizacji zysków a inwestorów zakładających spadki, skłoni do otwarcia krótkich pozycji.

"Z powyższego wynika, że równowaga może być zdeterminowana chwilową modą lub kaprysem. Nie ma żadnego fundamentalnego czynnika, który gwarantuje, że (...) najlepsze akcje pójdą szybko w górę. Istnieją natomiast pewne siły, które pchają zdarzenia we właściwym kierunku".

Z teorii gier wyciągam wniosek, że rynek tylko czasem jest efektywny a akcje są przez większość czasu niedowartościowane lub przewartościowane. To potwierdza tezę o nieefektywności rynku jako narzędzia do wyznaczania rzeczywistej wartości.

Dla nas - inwestorów jest to znak, że strategia timingu, czyli kupna i sprzedaży akcji w momencie kiedy są naszym zdaniem tanie lub drogie, jest jak najbardziej sensowna. Od jej wykonania zależy jednak, czy na tym rzeczywiście zarobimy lepiej niż metodą "kup i trzymaj".

Inny wniosek jest taki, że akcje mogą rosnąć lub spadać bez uzasadnienia w zmianie ich rzeczywistej wartości. Jeśli jesteśmy przekonani, że w spółce dzieje się dobrze a wg naszego modelu akcje są tanie, to zastosowanie stop lossa może być błędem w dłuższym terminie. Podobnie sprzedaż przewartościowanych akcji może w krótkim i średnim terminie być błędna bo wzrosty czasem są kontynuowane przez kolejny rok czy dwa.

Nieefektywność rynku i reguły teorii gier nie powinny nas zrażać. Lepiej się nauczyć wykorzystywać nadarzające się okazje i obserwować zachowania innych, inspirując siebie do tworzenia lepszych strategii inwestycyjnych.